Umut Hanioğlu | Gaia Dergi

1967: Aşk Yazı

Umut Hanioğlu — Mon, 01 Jul 2019 12:23:39 +0000

Berlin’deki Palais Populaire’de (Unter den Linden 5) açılan yeni ve ücretsiz sergi hippi hareketine odaklanıyor. San Francisco Güzel Sanatlar Müzesi’nden Jill D’Alessandro ve Colleen Terry’nin küratörlüğündeki sergi ağırlıkla dönemin albüm kapak sanatı, modaları ve müziği üzerinde yoğunlaşıyor. Ayrıca dönemin fotoğrafları, psikedelik sanat örnekleri de görülebiliyor. 1967’de yüzbinlerce gencin San Francisco’ya akın etmesi, Vietnam Savaşı protestoları, […]

Sonrası 1967: Aşk Yazı Gaia Dergi

Yerli hakları savunucusu bir düşünür: José Carlos Mariategui

Umut Hanioğlu — Wed, 24 Apr 2019 16:40:10 +0000

35 yaşında ölen Perulu düşünür José Carlos Mariateguibir dönem Latin Amerika’nın en bilinen siyasi yazarlarından biriydi. Bugün Peru dışında pek fazla tanınmasa da, 1920’lerde tüm kıtanın kültüründe önemli bir rol oynamıştı. Sanatçı ve yazarların mestizaje (ırksal karışım) ile işçi ve köylülerden oluşan ulusal kimlikler oluşturmaya çalıştıkları bir çağda yaşamıştı. Bugünlerde Madrid’deki Reina Sofia müzesinde devam […]

Sonrası Yerli hakları savunucusu bir düşünür: José Carlos Mariategui Gaia Dergi

Epikürcülük Felsefesi

Umut Hanioğlu — Tue, 12 Feb 2019 08:11:30 +0000

Arkeologların bugün güney batı Türkiye’deki antik Oinoanda (Fethiye-Korkuteli yolunun 60’ıncı kilometresinde bulunan İncealiler köyünün batısındaki yüksek tepede yer alıyor. Antik kent köye yarım saatlik yürüyüş mesafesinde.) kentinde kalıntıları bulunan taş parçalarında Diyojen’in yazdığı bir mesaj yer alıyor. Bu mesaj Diyojen’in takipçisi olduğu Epikürcülük felsefesinin açıklamasını içeriyor. Taşlar parçalanmış ve dağılmış olduğundan mesajın tamamı okunamasa da […]

Sonrası Epikürcülük Felsefesi Gaia Dergi

Hep istediğini yapan, hep 12 yaşında kalan yazar: Françoise Sagan

Umut Hanioğlu — Mon, 09 Jul 2018 07:00:20 +0000

Françoise Sagan modern Fransız yazınında önemli kadın seslerden biri olarak çok erken yaşta gelen edebi şöhretini yaşamının ilerleyen yıllarında da sürdürür. 1935’te doğan yazar ilk romanı ‘Bonjour Tristesse’ (Günaydın Hüzün)’ü 18 yaşında yazmış, bu roman filme de çekilmiştir. Roman adını bir Paul Eluard şiirinden alır. Kitabın amoral tonu Katolik ahlakçılardan tepki görürken genç Fransızlar kitabı […]

Sonrası Hep istediğini yapan, hep 12 yaşında kalan yazar: Françoise Sagan Gaia Dergi

Evelyn Waugh ve eserleri

Umut Hanioğlu — Thu, 28 Jun 2018 09:00:12 +0000

İngiliz yazar ülkesinde 1930’lu yıllarda üst ve üst-orta sınıflardan gençlerin yaşayışlarını anlatan, davranışları ve konuşma biçimleriyle ilgilenen, belli bir çevrenin, çoğunlukla kendisinin de dahil olduğu Londra’nın zengin semtlerinde yaşayan mülk sahibi aristokratların yaşamlarından edebi kaynaklarını alan bir isim. Waugh edebi zevkleri ve hayata bakış açısı yönünden snop (züppe) olarak nitelenebilecek, İngiliz üst sınıflarının diğer kültürleri […]

Sonrası Evelyn Waugh ve eserleri Gaia Dergi

Sartre’ın Freud senaryosu

Umut Hanioğlu — Mon, 04 Jun 2018 07:10:37 +0000

1958’de Moby Dick (1956) filminin yönetmeni (filmin senaryosunu bilimkurgu yazarı Ray Bradbury kaleme alır) Polanski’nin Chinatown (1974) filminin aktörü, aynı zamanda yazar John Huston; Jean Paul Sartre ile psikanalist Sigmund Freud’un yaşamını ve çalışmalarını, keşiflerini anlatan bir filmin senaryosu üzerinde çalışmak üzere anlaşır. Film dünyasıyla felsefe dünyasının kolaylıkla uyuşmaması herhalde beklenebilir bir durum. Sartre biraz […]

Sonrası Sartre’ın Freud senaryosu Gaia Dergi

İngiliz Yabancı Colin Wilson

Umut Hanioğlu — Thu, 24 May 2018 05:01:21 +0000

İngiltere’nin küçük bir şehri olan Leicester’da doğup büyüyen Colin Wilson 24 yaşında Outsiders (Dışarıdakiler) romanıyla İngiliz basınında kısa süreli de olsa bir ilah haline gelir. İşçi bir ailenin çocuğu olan yazar 50’lerin Londra’sında şairler ve beatniklerle takılır. 1954’te Hampstead Heath’de parasız kaldığı için çadırda kalır ve her gün bisikletiyle British Library’nin okuma odasına giderek kitabı üzerinde […]

Sonrası İngiliz Yabancı Colin Wilson Gaia Dergi

Raymond Queneau ve Oulipo

Umut Hanioğlu — Sun, 06 May 2018 06:47:35 +0000

Raymond Queneau avangard Oulipo akımıyla özdeşleştirilen roman, deneme, senaryo yazarı ve eleştirmen olarak yirminci yüzyılda Fransız entelektüel hayatının kayda değer isimleri arasındadır. Fransa’da tanınmasını sağlayan romanı 1959 tarihli ‘Zazie dans le Metro’, ertesi yıl Louis Malle tarafından yeni dalga akımının iyi örneklerinden biri olarak sinemaya da uyarlanmıştı. Zazie standart Fransızcaya karşılık günlük konuşma dilini konuşan […]

Sonrası Raymond Queneau ve Oulipo Gaia Dergi

Alman Weimar Cumhuriyeti ve kültürel ortamı

Umut Hanioğlu — Sat, 10 Mar 2018 10:19:15 +0000

Modern Alman tarihindeki en özgürlükçü dönem olan Weimar Cumhuriyeti 1918’de Alman İmparatorluğu’nun sona ermesinden 1933’te Nazi partisinin seçimlerle iktidara gelmesi arasında varlık gösterir. Weimar ismi 1919’da Weimar şehrinde yazılan anayasaya atfen kullanılır. Weimar anayasası tüm yurttaşlara eşit düşünce ve ibadet özgürlüğü sağlar… 1920’li yıllarda meclisin en büyük partisi olan SPD (Socialdemokratische partei Deutschlands) 1919’dan 1933’te […]

Sonrası Alman Weimar Cumhuriyeti ve kültürel ortamı Gaia Dergi

Herbert Marcuse: Eros’un özgürleşmesi

Umut Hanioğlu — Sat, 06 Jan 2018 02:00:29 +0000

1950 ve 51’de Herbert Marcuse Vaşington Psikiyatri Okulu’nda (Washington Psychatric Society, www.dcpsych.org) bir dizi ders verir. Cinsel arzunun yıkıcı potansiyelini araştıran bu dersler 1955 tarihli Eros ve Uygarlık: Freud’un Felsefi yönden Araştırılması kitabının temelini oluşturur. 1938’de yazdığı “Hedonizm Üzerine” makalesinde Marcuse şöyle yazar: Saf olmayan, mantıklı hale getirilmemiş cinsel ilişkilerin serbest bırakılması zevkin serbest bırakılmasının […]

Sonrası Herbert Marcuse: Eros’un özgürleşmesi Gaia Dergi

Frankfurt Okulu, felsefecileri ve hayatları hakkında bir kitap: Grand Hotel Abyss

Umut Hanioğlu — Mon, 02 Jan 2017 15:53:40 +0000

İngiliz Gazeteci Stuart Jeffries’in yazdığı ve İngiltere’de Verso yayınevinin bastığı “Grand Hotel Abyss: The Lives of the Frankfurt School” kitabı Frankfurt Okulu felsefecileri ve çağdaşları entelektüellerin çalışmaları ve hayatlarına ışık tutuyor. 1924’de Arjantinli bir iş insanının finansal desteğiyle hayata geçen “Frankfurt Sosyal Araştırma Enstitüsü” eleştirel teori üzerine kurulan anlayışıyla kapitalizmin kapsamlı bir eleştirisini yapmaya girişir. […]

Sonrası Frankfurt Okulu, felsefecileri ve hayatları hakkında bir kitap: Grand Hotel Abyss Gaia Dergi

David Bryne’ın Bisiklet Günlükleri

Umut Hanioğlu — Mon, 19 Sep 2016 10:06:53 +0000

Art rock grubu Talking Heads’in kurucularından David Bryne’ın Bicycle Diaries kitabı Bryne’ın Buenos Aires, İstanbul, Berlin, New York, Londra ve San Francisco’da yaşadığı bisikletli maceralarını ve gözlemleri ile sanat, müzik, kültür, siyaset ve daha birçok konudaki düşüncelerini bir araya getiriyor. Müzik dışında fotoğraf çeken ve enstalasyonlar üreten Bryne kitapta kendi yaptığı bisiklet askıları tasarımlarının çizimlerine […]

Sonrası David Bryne’ın Bisiklet Günlükleri Gaia Dergi