Ana SayfaKültür & SanatTiyatroVahşi Bir Kutlama: Joko’nun Doğum Günü

Vahşi Bir Kutlama: Joko’nun Doğum Günü

-

Kurulduğu yıldan bu yana tutarlı bir çizgide ilerleyen ve tavrını seçtiği muhalif metinler ile ortaya koyan Yolcu Tiyatro; savaş karşıtı, sistem eleştirisi yapan, cinsiyet eşitsizliğine dikkat çeken oyunları ile tiyatro seyircisinin aklında yer etmiş, beğenisini kazanmıştır. Joko’nun Doğum Günü oyunu, kadrodan oyuncu Cenk Dost Verdi hakkında sosyal medya paylaşımları gerekçe(!) gösterilerek hapis cezasına hükmedilmesi nedeniyle bir sezon seyircisinden ayrı kalmıştı. Cenk Dost Verdi’nin aramıza dönmesi ile oyun, birkaç oyuncu değişikliği yapılarak tekrar sahnelendi. Yine bu sırada Yolcu Tiyatro’nun kurucusu ve Joko’nun Doğum Günü oyununun yönetmeni Ersin Umut Güler’e sosyal medya paylaşımları dolayısı ile iki ayrı suç  isnat edildi. Düşünce özgürlüğünün, muhalefet etme hakkının, sanatın durmaksızın engellenmeye çalışıldığı günümüzde oyun tam olarak bizi yönetmek isteyen bu sistemin nasıl vahşileşebileceğini anlatıyor.

Sömürmek:
1. -i Üretim araçları sahipleri, başkalarının emeğine ve onların yarattıkları değerlere el koymak.
2. -i Bir ulus veya devlet, diğer bir ulusun veya devletin doğal kaynaklarından, ekonomik değerlerinden çıkar sağlamak.
3. -i Yiyecek içeceğin hepsini birden yiyip bitirmek, silip süpürmek.
4. -i, mecaz Bir kimseden veya bir şeyden haksız ve sürekli çıkarlar sağlamak. (TDK)

Ana karakter Joko başkalarının sırtından geçinen annesi tarafından maddi olarak sömürülmektedir. Annesi Joko’nun kız kardeşini de yalnızca ev işlerinde kullanmakta ve adeta bir cisim olarak görmektedir. Oyunda baba duvardaki bir gölge olarak sunulmuştur. Dolayısı ile tüm yük Joko’nun sırtındadır. Hayaller, planlar ve hatta bir şişe köpüklü şarap almak dahi Joko’nun maaşına bağlıdır. Bir su deposunda işçi olan Joko ve işçi arkadaşları bir gün (varlıklı kesimi temsil eden/ezen) şehre gelen kongrecileri kongre için gidecekleri otele kadar sırtlarında taşırlar. Yorulsalar bile taşıma karşılığı aldıkları ücret onları tatmin ve motive etmiştir. Her gün bir başka kongreciyi taşıyan işçiler bir süre sonra bu işten zevk alırlar.  Aşağılayan, çeşitli pozisyonlarda taşınmak isteyen kongrecilerden birini sırtından atan Joko ertesi gün yine o kongreciyle karşı karşıya gelir ve kongreci ona “Tamam affettim, gel, sana bineceğim.” Der. Çünkü kongrecinin bakış açısına gore; haksızca çalıştırılan, esir bir hayvan gibi binek(!) olmak Joko için lütuf olmalıdır. Bu bağımlılık ve esaret ilişkisinin dozu her geçen gün artmaktadır. Bir gün kongrecilerden biri ile Joko’nun bedeni birbirine yapışır ve oyunun çözüm bölümü başlar. Joko’nun evini, yatağını, yemeğini, ailesini, zihnini ve bedenini ele geçiren; doymak bilmeyen ve giderek yamyamlaşan kongreciler (yani Joko’nun içinde bulunmayı kabul ettiği sistem) Joko’ya ağır bedeller ödetir. Her şey bir kez eğilmek ve taşımayı kabul etmekle başlamıştır.

Grotesk, gerçeküstü, kara mizah olarak tanımlayabileceğimiz oyun, oyuncuların bedensel performanslarındaki başarı ve senkronizasyon sayesinde ensemble kategorisi dahil olmak üzere on dört kez ödüle layık görüldü. Bu sezon Joko karakterini Tolga İskit yerine Erdem Kaynarca canlandırıyor. Kaynarca’nın kısa sürede oyunun hızına başarıyla adapte olduğunu söylemeliyim. Oyunun en dişli karakterlerinden Vanda’ya hayat veren Yasemin Ertorun sahnede adeta devleşiyor. Joko’nun annesini oynayan Elif Arman ise karakterin sinir bozan enerjisini seyirciye eksiksiz geçiriyor. Tüm oyuncular sesleriyle ve mimikleriyle; zaman zaman vahşileşen ve düşündüren sahnelerde dahi seyirciyi güldürmeyi başarıyor. Ekibin enerjisi, uyumu ve hızı seyircide hayranlık uyandırıyor.

Hareket tasarımını üstlenen Selçuk Göldere’yi ve iyi bir metni hak ettiği rejiyle sahnelediği için oyunun yönetmeni Ersin Umut Güler’i tebrik etmek gerek.

Oyun, yaşamının iplerini hiçbir otoriteye vermeyen, özgür bir ruha ithaf edilmiş…

Kaçımız sistemin dayatmalarından, toplumun ve aile kavramının bize biçtiği rollerden bağımsız yaşadığımızı söyleyebiliriz? Kaçımız “ben Joko gibi değilim” diyebiliriz? Size hayattaki birçok kavramı sorgulatacak bu oyunu ilk fırsatta izlemeniz dileği ile…

Yazan: Roland TOPOR    Çeviren: Mine G. KIRIKKANAT   
Yöneten: Ersin Umut GÜLER

H.Tasarımı: Selçuk GÖLDERE    Animasyon, Müzik: Tufan DAĞTEKİN

Kostüm: Makbule MERCAN   Işık: Alev TOPAL    
Sahne İllüstrasyonları: Can BADUR

Oyuncular: Erdem KAYNARCA, Cenk Dost VERDİ, Yasemin ERTORUN, Burak ÜZEN, Elif ARMAN, Sercan DEDE, Seyhan GÜLBAHAR, Özlem YILMAZ

\n

Kuruldu\u011fu y\u0131ldan bu yana tutarl\u0131 bir \u00e7izgide ilerleyen\nve tavr\u0131n\u0131 se\u00e7ti\u011fi muhalif metinler ile ortaya koyan Yolcu Tiyatro; sava\u015f\nkar\u015f\u0131t\u0131, sistem ele\u015ftirisi yapan, cinsiyet e\u015fitsizli\u011fine dikkat \u00e7eken oyunlar\u0131\nile tiyatro seyircisinin akl\u0131nda yer etmi\u015f, be\u011fenisini kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Joko\u2019nun\nDo\u011fum G\u00fcn\u00fc oyunu, kadrodan oyuncu Cenk Dost Verdi hakk\u0131nda sosyal medya\npayla\u015f\u0131mlar\u0131 gerek\u00e7e(!) g\u00f6sterilerek hapis cezas\u0131na h\u00fckmedilmesi nedeniyle bir\nsezon seyircisinden ayr\u0131 kalm\u0131\u015ft\u0131. Cenk Dost Verdi\u2019nin aram\u0131za d\u00f6nmesi ile oyun,\nbirka\u00e7 oyuncu de\u011fi\u015fikli\u011fi yap\u0131larak tekrar sahnelendi. Yine bu s\u0131rada Yolcu\nTiyatro\u2019nun kurucusu ve Joko\u2019nun Do\u011fum G\u00fcn\u00fc oyununun y\u00f6netmeni Ersin Umut G\u00fcler\u2019e\nsosyal medya payla\u015f\u0131mlar\u0131 dolay\u0131s\u0131 ile iki ayr\u0131 su\u00e7  isnat edildi. D\u00fc\u015f\u00fcnce \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn, muhalefet\netme hakk\u0131n\u0131n, sanat\u0131n durmaks\u0131z\u0131n engellenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde oyun tam\nolarak bizi y\u00f6netmek isteyen bu sistemin nas\u0131l vah\u015file\u015febilece\u011fini anlat\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n

S\u00f6m\u00fcrmek:<\/strong>
1.<\/strong> -i \u00dcretim ara\u00e7lar\u0131 sahipleri, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n eme\u011fine ve onlar\u0131n yaratt\u0131klar\u0131 de\u011ferlere el koymak.
2.<\/strong> -i Bir ulus veya devlet, di\u011fer bir ulusun veya devletin do\u011fal kaynaklar\u0131ndan, ekonomik de\u011ferlerinden \u00e7\u0131kar sa\u011flamak.
3.<\/strong> -i Yiyecek i\u00e7ece\u011fin hepsini birden yiyip bitirmek, silip s\u00fcp\u00fcrmek.
4.<\/strong> -i, mecaz Bir kimseden veya bir \u015feyden haks\u0131z ve s\u00fcrekli \u00e7\u0131karlar sa\u011flamak. (TDK)<\/p>\n\n\n\n

Ana karakter Joko ba\u015fkalar\u0131n\u0131n s\u0131rt\u0131ndan ge\u00e7inen annesi taraf\u0131ndan maddi olarak s\u00f6m\u00fcr\u00fclmektedir. Annesi Joko\u2019nun k\u0131z karde\u015fini de yaln\u0131zca ev i\u015flerinde kullanmakta ve adeta bir cisim olarak g\u00f6rmektedir. Oyunda baba duvardaki bir g\u00f6lge olarak sunulmu\u015ftur. Dolay\u0131s\u0131 ile t\u00fcm y\u00fck Joko\u2019nun s\u0131rt\u0131ndad\u0131r. Hayaller, planlar ve hatta bir \u015fi\u015fe k\u00f6p\u00fckl\u00fc \u015farap almak dahi Joko\u2019nun maa\u015f\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bir su deposunda i\u015f\u00e7i olan Joko ve i\u015f\u00e7i arkada\u015flar\u0131 bir g\u00fcn (varl\u0131kl\u0131 kesimi temsil eden\/ezen) \u015fehre gelen kongrecileri kongre i\u00e7in gidecekleri otele kadar s\u0131rtlar\u0131nda ta\u015f\u0131rlar. Yorulsalar bile ta\u015f\u0131ma kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ald\u0131klar\u0131 \u00fccret onlar\u0131 tatmin ve motive etmi\u015ftir. Her g\u00fcn bir ba\u015fka kongreciyi ta\u015f\u0131yan i\u015f\u00e7iler bir s\u00fcre sonra bu i\u015ften zevk al\u0131rlar.  A\u015fa\u011f\u0131layan, \u00e7e\u015fitli pozisyonlarda ta\u015f\u0131nmak isteyen kongrecilerden birini s\u0131rt\u0131ndan atan Joko ertesi g\u00fcn yine o kongreciyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelir ve kongreci ona \u201cTamam affettim, gel, sana binece\u011fim.\u201d<\/em> Der. \u00c7\u00fcnk\u00fc kongrecinin bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na gore; haks\u0131zca \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan, esir bir hayvan gibi binek(!) olmak Joko i\u00e7in l\u00fctuf olmal\u0131d\u0131r. Bu ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ve esaret ili\u015fkisinin dozu her ge\u00e7en g\u00fcn artmaktad\u0131r. Bir g\u00fcn kongrecilerden biri ile Joko\u2019nun bedeni birbirine yap\u0131\u015f\u0131r ve oyunun \u00e7\u00f6z\u00fcm b\u00f6l\u00fcm\u00fc ba\u015flar. Joko\u2019nun evini, yata\u011f\u0131n\u0131, yeme\u011fini, ailesini, zihnini ve bedenini ele ge\u00e7iren; doymak bilmeyen ve giderek yamyamla\u015fan kongreciler (yani Joko\u0027nun i\u00e7inde bulunmay\u0131 kabul etti\u011fi sistem) Joko\u2019ya a\u011f\u0131r bedeller \u00f6detir. Her \u015fey bir kez e\u011filmek ve ta\u015f\u0131may\u0131 kabul etmekle ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n\n\n\n

Grotesk, ger\u00e7ek\u00fcst\u00fc, kara mizah olarak tan\u0131mlayabilece\u011fimiz oyun, oyuncular\u0131n bedensel performanslar\u0131ndaki ba\u015far\u0131 ve senkronizasyon sayesinde ensemble kategorisi dahil olmak \u00fczere on d\u00f6rt kez \u00f6d\u00fcle lay\u0131k g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Bu sezon Joko karakterini Tolga \u0130skit yerine Erdem Kaynarca canland\u0131r\u0131yor. Kaynarca\u2019n\u0131n k\u0131sa s\u00fcrede oyunun h\u0131z\u0131na ba\u015far\u0131yla adapte oldu\u011funu s\u00f6ylemeliyim. Oyunun en di\u015fli karakterlerinden Vanda\u2019ya hayat veren Yasemin Ertorun sahnede adeta devle\u015fiyor. Joko\u2019nun annesini oynayan Elif Arman ise karakterin sinir bozan enerjisini seyirciye eksiksiz ge\u00e7iriyor. T\u00fcm oyuncular sesleriyle ve mimikleriyle; zaman zaman vah\u015file\u015fen ve d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcren sahnelerde dahi seyirciyi g\u00fcld\u00fcrmeyi ba\u015far\u0131yor. Ekibin enerjisi, uyumu ve h\u0131z\u0131 seyircide hayranl\u0131k uyand\u0131r\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n

Hareket tasar\u0131m\u0131n\u0131 \u00fcstlenen Sel\u00e7uk G\u00f6ldere\u2019yi ve iyi\nbir metni hak etti\u011fi rejiyle sahneledi\u011fi i\u00e7in oyunun y\u00f6netmeni Ersin Umut G\u00fcler\u2019i\ntebrik etmek gerek.<\/p>\n\n\n\n

Oyun, ya\u015fam\u0131n\u0131n iplerini hi\u00e7bir otoriteye vermeyen, \u00f6zg\u00fcr bir ruha ithaf edilmi\u015f\u2026<\/em><\/p>\n\n\n\n

Ka\u00e7\u0131m\u0131z sistemin dayatmalar\u0131ndan, toplumun ve aile kavram\u0131n\u0131n bize bi\u00e7ti\u011fi rollerden ba\u011f\u0131ms\u0131z ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 s\u00f6yleyebiliriz? Ka\u00e7\u0131m\u0131z \u201cben Joko gibi de\u011filim\u201d diyebiliriz? Size hayattaki bir\u00e7ok kavram\u0131 sorgulatacak bu oyunu ilk f\u0131rsatta izlemeniz dile\u011fi ile\u2026<\/p>\n\n\n\n

Yazan:<\/strong> Roland TOPOR    \u00c7eviren: <\/strong>Mine G. KIRIKKANAT   
Y\u00f6neten:<\/strong> Ersin Umut G\u00dcLER<\/p>\n\n\n\n

H.Tasar\u0131m\u0131:<\/strong> Sel\u00e7uk G\u00d6LDERE    Animasyon, M\u00fczik:<\/strong> Tufan DA\u011eTEK\u0130N<\/p>\n\n\n\n

Kost\u00fcm:<\/strong> Makbule MERCAN   I\u015f\u0131k:<\/strong> Alev TOPAL    <\/strong>
Sahne \u0130ll\u00fcstrasyonlar\u0131:<\/strong> Can BADUR<\/p>\n\n\n\n

Oyuncular:<\/strong>\nErdem KAYNARCA, Cenk Dost VERD\u0130, Yasemin ERTORUN, Burak \u00dcZEN, Elif ARMAN,\nSercan DEDE, Seyhan G\u00dcLBAHAR, \u00d6zlem YILMAZ<\/p>\n","post_title":"Vah\u015fi Bir Kutlama: Joko\u2019nun Do\u011fum G\u00fcn\u00fc","post_excerpt":"","post_status":"publish","comment_status":"closed","ping_status":"open","post_password":"","post_name":"vahsi-bir-kutlama-jokonun-dogum-gunu","to_ping":"","pinged":"","post_modified":"2019-12-08 20:26:55","post_modified_gmt":"2019-12-08 17:26:55","post_content_filtered":"","post_parent":0,"guid":"https:\/\/gaiadergi.com\/?p=111280","menu_order":0,"post_type":"post","post_mime_type":"","comment_count":"0","filter":"raw"},"live_filter_cur_post_id":111280}'; block_tdi_122.td_column_number = "2"; block_tdi_122.block_type = "td_flex_block_1"; block_tdi_122.post_count = "4"; block_tdi_122.found_posts = "98"; block_tdi_122.header_color = ""; block_tdi_122.ajax_pagination_infinite_stop = ""; block_tdi_122.max_num_pages = "25"; tdBlocksArray.push(block_tdi_122); -->

SON YAZILAR

Commedia Dell’arte’ye feminist bir bakış

“Commedia dell’Arte” ifadesinin sözlükteki anlamı “sanat” ve “komedi”nin birleşmesinden doğuyor olsa da, özellikle Venedik’te Karnaval kültürüyle, sosyolojik açıdan olağanüstü bir özgürlük ve başkaldırının simgesi olmuştur....

Atölye Sohbetleri | Burcu Tuna Yosunlu: “Oyunculuk, bir ‘olma hali’dir”

Sanatçı dostlarımla gerçekleştirdiğim söyleşileri dönem dönem bu köşede Atölye Sohbetleri adı altında sizinle paylaşacağım. Siz de bu değerli sanatçıları yakından tanımak ve keyifli sohbetlerimize eşlik...

İzmir Devlet Tiyatrosu oyuncusu Deniz Burak Mersinli ile kariyeri ve tiyatro üzerine söyleşi

.vce-row-container .vcv-lozad {display: none}   .vce-row-container .vcv-lozad {display: none}   .vce-row-container .vcv-lozad {display: none}   .vce-row-container .vcv-lozad {display: none} ...

Ahmet Yapar: “Hayat öyle bir illüzyon ki bir biçimde delirmenizi engelliyor”

Öncelikle sizi kısaca tanıyabilir miyiz? Ahmet Yapar kimdir? Yolu tiyatroyla nasıl kesişmiştir? Ahmet Yapar: 1984 Mersin Tarsus doğumluyum. Tiyatroya 1997 yılında amatör olarak başladım. 2003 yılında 9...

ÇOK OKUNANLAR

95,278BeğenenlerBeğen
17,593TakipçilerTakip Et
22,156TakipçilerTakip Et
243AboneAbone Ol