İran’ın eski tarım bakanı İsa Kalantari, “İran yaşanılmaz bir çöl haline geliyor ve bunun bir gelecek senaryosu olduğunu düşünmeyin, bunu uzun süredir yaşıyoruz zaten” diyor.

İranlı fotoğrafçı Mahdi Barçen son çalışması Living With Dry Hope’da (Kuru Umutla Yaşamak) İran’daki mevcut su krizi esnasında Hamun Gölü’nde kalanların hikâyelerini anlatıyor. Bu insanlar arasında hasırcılar ve doğdukları bu yerden başka yer bilmeyen, binlerce yıldır atalarının ayak izinden giden çiftçiler var. Ancak durumları kritik: İran’ın güneydoğusunda Afganistan sınırına yakın bir konumu olan Hamun Gölü ülkede hızla kurumakta olan göller arasında yer alıyor. Aslında, pek de suyu kalmış sayılmaz. İnsan kaynaklı ve çevresel faktörlerin yanı sıra asıl neden kötü su yönetimi ve Afganistan’ın kendi nehirlerinden Hamun’a su akmasına izin vermemesi.

Mehdi Barçen 1
Hamun civarında 400 bin dolayında insan yaşıyor. Yazın dereceler 50’yi gösterebiliyor. Daha önce burada Helmand Nehri tarafından beslenen büyük bir göl vardı.

Barçen, iki yıl boyunca sık sık bu yarı terk edilmiş köye yaptığı ziyaretlerde 120 gün süren kum fırtınalarına tanık oldu, orada insanlarla iletişim kurdu ve gördüğü ne varsa fotoğrafladı. Bunlar arasında uyuşturucu sarmalına girenler, terk edilmiş evlerle dolu hayalet köyler ve kendilerine ayakkabı ya da battaniye alamayacak kadar fakir olan insanlar vardı.

Kalanlar için durum pek ümit verici değil. Birçoğu İran ile Afganistan arasında yaşadıkları belirsiz hayat yüzünden bir kimlik belgesine bile sahip değiller. Bu mülteci statülerinden ötürü İran’ın başka bir şehrine yerleşme imkânları da yok. Barçen ayrıca İran’da 600 bin den fazla çocuğun kimlik belgesi olmadan yaşadığını söylüyor.

Mehdi Barçen 7
Siasar Köyü’nde yaşayan insanlar kendilerini deli eden sineklerden kaçabilmek için 500 kilometre yürüyerek tuvalete gitmek zorundalar.

Bir zamanlar bölge halkına yaşam kaynağı ve ülkenin en büyük üçüncü gölü olan (3 bin 820 kilometre kare) Hamun, şu an bir hayalet köy. Barçen’in hüzünlü fotoğraf kareleri gidecek başka yeri olmayan insanların doğa şartlarına karşı hayatta kalmaya çalışmalarını yansıtıyor. Bu fotoğraf çalışması sadece İran’ı değil neredeyse tüm Orta Doğu’yu kapsayan kuraklık meselesine işaret ediyor ve bu etkileyici kareler yoluyla sorunun bugünkü durumunla yüzleşmemize olanak sağlıyor.

Mehdi Barçen 2
Gölün kuru olmasının nedeni İran ile Afganistan arasında Helmand Nehri’yle ilgili bir anlaşmazlık olması.
Mehdi Barçen 3
Su olmadığı için balıkçı tekneleri su tanklarına dönüşmüş durumda.
Mehdi Barçen 4
Aile başına 5’ten fazla çocuk düşüyor. Göl kuruduğu için aileler fakirlikten çocuklarını okula gönderemiyorlar. Onlar için tek çare yüzyıllardır yaşadıkları bu yeri terk etmek ve hoş karşılanmadıkları diğer şehirlere gidip iş aramak.
Mehdi Barçen 5
Birçok erkek umutsuzluktan uyuşturucu kullanmaya başlamış. Afganistan sınırına yakın yaşadıkları için uyuşturucuya erişimleri zor değil. Bazıları, çocukların önünde içildiği için ileride onların da uyuşturucu bağımlısı olacaklarından korkuyor.
Mehdi Barçen 6
Kum fırtınası göz problemlerini de beraberinde getiriyor. İnsanlar hastaneye gidemeyecek kadar fakirler, bu yüzden de basit yöntemlerle kendi kendilerini tedavi etmeye çalışıyorlar.
Mehdi Barçen 8
Şebekenin çoğu zaman çalışmıyor oluşu da doktor bulmayı zorlaştırıyor.
Mehdi Barçen 10
“Moladadi Köyü’nde çobanım. Çiftçiler toprağın yapısını değiştirdiler, bu yüzden de rüzgâr kum fırtınasını da beraberinde getiriyor.”
Mehdi Barçen 11
Kadınlar ekmek pişirecek odun bulabilmek için 4 km yürümek zorundalar. Bu kumlu bölgede odun günden güne azalıyor.
Mehdi Barçen 13
Gölde aynı zamanda Baluçistan bölgesinden gelen bu adam gibi göçebeler de yaşıyorlar.
Mehdi Barçen 12
6 yaşındaki Muhammet Siasar Köyü’nde yaşıyor ve yaşadığı bölge okula çok uzak olduğu için babasının isteği doğrultusunda göl kıyısında inekler otlayacak çimen bulabilsinler diye onlara eşlik ediyor.

Kaynak: Feature Shoot