Günümüzde çok sık dile getirilen motivasyon kelimesini belirli bir amaç uğrunda karşımıza çıkacak zorluk ve güçlükleri göze alarak hareket geçmek olarak tanımlayabilirim. Peki, size motivasyon kelimesi ne ifade ediyor?

Kişisel gelişim kitap ve yazılarının genel bir özetini yapacak olursam kısaca şunları söyleyebilirim. Hepsinin özünde kişinin kendisine olan güvenini arttırmak vardır. Çünkü genellikle bir şeyleri başaramayacağımızı düşünerek daha hiç uğraşmadan bir kenara çekiliyoruz. Başarısızlıktan o kadar çok korkuyoruz ki başarıya şans vermiyoruz. Başarmak için uğraşanları da hep engellemeye çalışıyoruz. Çünkü içten içe yapmaya cesaret edemediğimiz şeyleri başkalarının başarmasını istemeyiz. Bunu kendimize bile itiraf edemesek de serde bencillik vardır, gerçek budur.

Başarıya ulaşmak için bizi harekete geçiren motivasyonu üç aşamada inceleyebiliriz. Bu aşamalar bizi başarıya ulaştıran basamaklardır. Bu basamakları inceleyecek olursak;

Harekete Geçme (Aktivasyon): Karar aşamasıdır. Epiktetos’un şu sözleri motivasyonunuzu arttırarak sizi harekete geçirecektir. “İlk önce kendine ne olacağını sor; sonra ne yapmak gerekiyorsa yap.”

Devamlılık (Israr) : Azimle çalışmaya devam etmek ve pes etmemektir. “Asla vazgeçme. Kalbin yorulduğunda, ayaklarınla yürü; ama yola devam et.” Paulo COELHO

Yoğunluk: Hedefleriniz için verdiğiniz emektir. Emek gerektiren ve zahmetli olan işlerle uğraştığımda hep şu atasözünü aklıma getiririm.. “Zahmetsiz rahmet olmaz.” Ne güzel bir söz değil mi? Rahmete kavuşmak istiyorsan, zahmet de göstermelisin diyor.

Motivasyonun ilham kaynakları nedir?

Motivasyonun iki tane ilham kaynağı vardır. Bunlar;

Dış motivasyon bir davranış sergilemeye motive olduğumuzda veya ödül alma ya da cezadan sakınmak için bir eyleme tutunarak gerçekleşir.

İç motivasyon  ise kişinin kendi iç dünyasında bulunan azim, hırs ve kararlılıklarıdır. Bizi başarılı ya da başarısız yapan bizzat kendi iç motivasyonumuzdur.

Kişisel başarımızı daha çok iç motivasyonumuzu yüksek tutarak arttırabiliriz. Kişi kendi istemedikçe ödül ve ceza onu bir yere kadar motive edebilir. Dış motivasyonda bizi güdüler fakat iç motivasyon ile birleştiğinde çok daha etkilidir.  Grupla çalışmada dış motivasyon grupta rekabet oluşturarak başarıyı yüksek oranda arttırır. Oluşan rekabet ortamı iç motivasyonumuza da arttırmış olur.

Bu iki motivasyon türüne de örnek olabilecek bir hikayeyi sizlerle paylaşmak istiyorum.

Ünlü bir iş insanı, bir gün çelik işleyen fabrikalarından birini denetliyordu, fabrikasından yeterince verim alamadığını düşünüyordu, bunun nedenini ustabaşına sordu:

– Ustabaşı, sen becerikli birisin neden fabrikadan yeterince verim alamıyoruz?

Ustabaşı cevap vermiş:

– Patron, bütün işçilere göz açtırmadım, çok çalıştırdım az çalışırlarsa işten atmakla dahi tehdit ettim. Fakat yeterince verim alamadık.

İş insanı fabrikadaki işçilerden birine sordu:

– Bugün kaç ton çelik işlediniz?

– On iki

İş insanı fabrikanın görünen bir yerine büyükçe 12 yazdı ve çıkıp gitti. Gece vardiyasının işçileri geldiklerinde 12 rakamı ne anlama geliyor diye sordular. Gündüz vardiyası işçileri de:

– Patron bugün bize kaç ton çelik işlediğimizi sordu, 12 ton diye cevap verdik, buraya 12 yazdı ve gitti.

Ertesi gün iş insanı tekrar fabrikaya geldi. Yazdığı 12 rakamı silinmiş ve yerine 15 yazılmıştı. Gündüz vardiyası işçileri geldiklerinde 15 yazısını gördüler. Gece vardiyası işçileri daha iyi iş çıkarmıştı.
Gece vardiyası işçilerinden daha üstün olduklarını ispat etmek için büyük bir gayretle çalıştılar ve yere 18 yazdılar. Kısa sürede fabrikanın verimi o civardaki bütün fabrikaları geçti.

Nasıl olduğunu iş insanı şöyle açıkladı:

“Daha verimli olmak için şirket içinde rekabet hissi uyandırılmalıdır. Amaç çalışanları daha çok çalışmaya sevk etmek yerine birbirlerine üstün gelmeye teşvik etmektir. Üstün gelme hissi, insanların ruhunu coşturur. Hayatta başarıyı yakalayan her insanı mutlu eden; başarılı olduğu, üstün geldiğini düşündüğü işi yapmaktır. Çünkü bu başarı ile kendisini ifade etme imkanı bulur, kendisini değerli ve üstün hisseder. Bu sebepledir ki, bir oturuşta yüz tane hamburger yeme, elli bardak içki içme gibi manasız yarışmalar yapılır. İnsanları motive eden; üstün gelmek, değerini göstermek isteğidir. Bu nedenle insanlar üstün geleceklerini düşündükleri, kendi becerilerini ortaya çıkarabilecekleri işler için teşvik edilmelidir.”

Bu örnekte görüyoruz ki motivasyon için gerekli olan iç ve dış motivasyon kaynakları birleşince başarı kaçınılmaz oluyor. Rekabet ve üstün gelme isteği çalışanları başarıya ulaştırdı.

Peki sizi başarıya ulaştıracak dış ve iç kaynaklar neler?

Bu sorunun cevabını bir yere not ederek motivasyonunuzu arttıracak çalışmalar yapmalısınız.  Başarımızı arttıracak şeylerden bahsettim. Biraz da başarımızı düşüren şeylerden bahsetmek istiyorum. Bunlar;

  • Hedefsiz kalmak
  • Motivasyonunuzu korumaya zaman ayırmamak
  • Durup düşünmeye zaman ayırmamak
  • Düşlemekten vazgeçmek.
  • Erteleme huyunuzdan da vazgeçin.
  • Kendinizi hiçbir zaman küçümsemeyin.
  • Duygularınızı önemseyin ve kendinizi başkalarıyla kıyaslamayın.
  • Yapmak istediğiniz şeye odaklanın.

Michael Jordan’ın dediği gibi “Bazı insanlar olmasını ister, bazıları olmasını bekler, bazıları ise oldurur.”

Seçim de karar da sizin elinizde…