Ana Sayfa Blog Sayfa 14

Veri haberi / veri haberciliği nedir? / Veri haberciliği için ne bilmek gerekir?

0

Veri haberleri, haber raporlamasını bilgilendirmek ve belirli bir konu veya konu hakkında daha derin bir anlayış sağlamak için veri analizinin kullanılması anlamına gelir. Gazeteciliğe yönelik bu yaklaşım, son yıllarda giderek daha fazla sayıda gazeteci ve haber kuruluşu, nesnel ve gerçeklere dayalı habercilik sağlamada verilerin önemini fark ettikçe giderek daha popüler hale geldi.

Haber raporlamada veri kullanımının çeşitli faydaları vardır. Gizli kalıpları ve eğilimleri ortaya çıkarmaya, geleneksel raporlama yöntemleriyle ortaya çıkmayabilecek içgörüler sağlamaya ve iddiaları somut kanıtlarla desteklemeye yardımcı olabilir. Veri analizi bir konuyu anlamak için nesnel ve ölçülebilir bir yol sağladığından, gazeteciler verileri kullanarak önyargıyı azaltmaya ve şeffaflığı artırmaya da yardımcı olabilir.

Veri haberlerinin en önemli zorluklarından biri, verileri genel halk için erişilebilir ve anlaşılır kılmaktır. Gazeteciler, verileri okuyucuların anlaması kolay, açık ve ilgi çekici bir şekilde sunabilmelidir. Bu genellikle, okuyucuların verileri anlamalarına yardımcı olmak için çizelgeler ve grafikler gibi veri görselleştirme araçlarının kullanılmasını içerir.

Veri haberleri, siyaset ve ekonomiden sağlık ve çevre konularına kadar çok çeşitli konuları kapsayabilir. Veri haberlerine ilişkin bazı örnekler arasında eğilimleri ve kalıpları belirlemek için suç istatistiklerinin analizi, hastalıkların yayılmasını izlemek için sağlık verilerinin kullanılması ve pazar eğilimlerini anlamak için ekonomik verilerin analizi yer alır.

Sonuç olarak, gittikçe daha fazla sayıda gazeteci ve haber kuruluşu, nesnel ve gerçeklere dayalı habercilik sağlamada verilerin önemini fark ettikçe, veri haberleri modern gazetecilikte büyüyen bir trend. Gazeteciler, haberciliklerini desteklemek için veri analizini kullanarak karmaşık konuların daha derinden anlaşılmasını sağlayabilir ve haberlerinde yanlılığı azaltmaya ve şeffaflığı artırmaya yardımcı olabilir. Bununla birlikte, verilerin genel halk için erişilebilir ve anlaşılır hale getirilmesi, veri haberlerinin raporlanmasında önemli bir zorluk olmaya devam etmektedir.

Veri haberciliği için ne bilmek gerekir?

Veri haberciliği yapmak için birkaç beceri ve bilgi gereklidir. Bunlar arasında şunlar yer alabilir:

Veri Toplama: Veri haberciliğinde, önce verileri toplamanız gerekiyor. Bunun için, kamu verilerini, açık verileri, araştırma raporlarını, veritabanlarını ve diğer kaynakları araştırmanız gerekebilir.

Veri Analizi: Toplanan verileri analiz etmek ve anlamlandırmak için temel veri analizi becerilerine sahip olmak önemlidir. Bu beceriler arasında, veri görselleştirme, temel istatistik ve analitik düşünme becerileri yer alabilir.

Veri Gazeteciliği: Verileri habercilikle birleştirerek, hikayeleri anlamlı bir şekilde anlatmanız gerekiyor. Bu nedenle, haber yazma, röportaj yapma, araştırma yapma, doğrulama yapma, nesnelik ve etik konuları da dahil olmak üzere gazetecilik becerileri gereklidir.

Teknolojik Beceriler: Veri haberciliği, teknolojik araçlar ve kaynaklar kullanılarak yapılır. Bu nedenle, veri görselleştirme araçları, veri tabanı sorgulama araçları, programlama dilleri gibi teknolojik beceriler gerekebilir.

Konulara Hakimiyet: Veri haberciliği konuları oldukça geniştir ve birçok farklı konu ile ilgilenebilir. Bu nedenle, habercilik konularında, özellikle de konuların temel yapıları, konuların tartışmaları ve kaynakları hakkında bir anlayışa sahip olmanız önemlidir.

Sonuç olarak, veri haberciliği yapmak için, veri toplama, veri analizi, veri gazeteciliği, teknolojik beceriler ve konulara hakimiyet gibi birkaç beceri ve bilgiye sahip olmak gerekir. Veri haberciliği, önemli ve etkili bir gazetecilik türüdür ve verileri kullanarak hikayeleri anlatan ve sorunları çözmeye yardımcı olan yeni ve heyecan verici bir alan olarak görülmektedir.

Bu yazı ilk olarak onurmetin.com.tr adresinde yayımlanmıştır.

Yaşadık, tanık olduk, tarihe de not düşülsün: Kutsal Motor’un not defterinden depremin 1. günü

0

Deprem sürecindeki beceriksizlikler, ihmal, yalnız bırakılarak ölüme terk edilenler ve bu devasa acının ortasında bile hala çıkar gözetenler… Belki de çoğumuz için acının en deriniydi bu süreçte olanlar ama insan yaşayabilmek için alışmaya da unutmaya da meyilli. Bu yüzden hafızaya ve hafızanın kaydına ihtiyacımız var hesap sormak için.

Eskiden yas, 40 gün ya da daha uzun bir zaman boyunca sürermiş. Şimdi maalesef 1 ay bile geçmeden kapılıyoruz hayatın curcunasına, rutinimize. Bu çağın getirdiği bir şey galiba, insan bir şey diyemiyor ama bu sefer hatırlamamız ve aklımızdan çıkarmamamız gereken bir şey var: tüm bunlar sadece doğal bir afetin sonucu değildi. İşte bu noktada Kutsal Motor’da, yaşarken yazılan bu tarihe belge niteliğinde bir video yayınlandı. Unutmayalım diye yetişmeyenleri, sessiz kalanları, aç bırakılan insanları önce yağmacı ilan edip sonra mültecilerin üzerinden provokasyon yaratan ve esas sorumluların konuşulmasına mani olanları… Video aşağıda. Evet, tüm bunlar yaşandı, yaşadık ve tanık olduk ama tarihe de not düşülsün ve hiç unutmayalım yapılanları.

İlgili kurumlara değil; Halkımıza sesleniyoruz: Geleceğimizin de yıkıma uğramaması için bu akıl dışılığı hep birlikte durduralım!

0

6 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen depremlerin ardından mesleki ve teknik bilgimizi halkımızın hizmetine sunmak adına ilgili kurumlarla işbirliğine hazır olduğumuzu belirterek, ürettiğimiz rapor ve dosyalar ile sürece katkı sunmaya çalıştık. Üzülerek ifade etmek isteriz ki tüm bu çabalarımız karşılık bulmadığı gibi akıl ve bilimle bağdaşmayan, alelacele kararlar birbiri ardına alınmaya devam etmektedir.

Bugün Resmi Gazete’de (24.02.2023/32114), deprem bölgesinde yerleşme ve yapılaşma hususlarını belirleyen 126 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yayınlanmıştır. Bu kararnamenin 2. Maddesi (4) numaralı bendi uyarınca köy yerleşim alanları dahil, kesin iskan alanlarında ve mevcut kentsel alanda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nca onaylanacak plan ve imar uygulamaları beklenmeksizin, jeolojik etüt raporu ve zemin etüdü raporu doğrultusunda Bakanlıkça onaylanacak vaziyet planına ve düzenlenecek yapı ruhsatına göre uygulama yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Bu düzenleme planlama meslek alanını yapılaşma sürecinden tamamen dışlayan, kentleşmeyi ve kentsel yaşamı tamamen yer bilimsel verilere bağlı kurgulanacak bir mühendislik olgusu olarak gören sığ ve akıl dışı yaklaşımdır. Yapılaşma süreçlerine ilişkin 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili yönetmelikleri tamamen devre dışı bırakan ve yöre halkının katılım ve itiraz imkânlarını ortadan kaldıran bir süreç başlatılmıştır. Bununla birlikte yürürlükteki mer’i mevzuat gereğince imar planı yapım sürecinde yerine getirilmesi gereken birçok analize, çalışmaya ve kısıtlara uyma zorunluluğu da ortadan kaldırılmıştır.

Yalnızca konut alanlarının bir an önce inşa edilmesi konusuna odaklanmış; en temel bilimsel ve teknik gereklilikleri bile dışlayan bu yöntemle kadim bir geçmişe sahip kentlerimizin yeniden inşa edilemeyeceği açıktır. Yüzlerce yıl boyunca yaşamlarımızı sürdüreceğimiz kentlerimizde nitelikli, refah düzeyi yüksek yaşam alanları kurgulamak adına yapılması gereken en temel iş; kır-kent ilişkisini, sosyal yaşamı, kent kültürünü, kent ekonomisini ve yöre halkının tüm gereksinimlerini kapsamlı bir biçimde ele alan bütüncül bir planlama sürecini başlatmaktır.

Şehir Planlama mesleğini dışlayarak kent inşa etmeye çalışma düşüncesi başarısız olmaya mahkumdur.

İlgili makamların planlama meslek alanının tüm gerekliliklerini reddeden, planlamayı sadece süre kaybı olarak gören, yaşanan kayıplardan, felaketten ders çıkarmayan bu anlayışı karşısında tüm halkımıza sesleniyoruz: Geleceğimizin de enkaza dönüşmemesi için bu akıl dışılığı birlikte durdurmaya; yaşam hakkımıza, bilime, tekniğe, geleceğimize sahip çıkmaya çağırıyoruz.

Kamuoyuna saygıyla duyururuz.

Şehir Plancıları Odası: Kent bir yılda inşa edilebilir mi?

Erdoğan deprem bölgesinde yaptığı açıklamada 1 yıl süre istediğini, bu sürede Hatay’ı yeniden inşa edeceklerini söylemişti. “Sağlam ve az hasarlı binalarda hayatın normalleşmesini sağlayacak adımları atıyoruz. Çadır kentlerde ve konteyner kentlerde barınan vatandaşlarımızı 1 yıl içinde inşa edeceğimiz sağlam, güvenli huzurlu konutlarına taşımaya başlayacağız” şeklinde konuşan Erdoğan ortamlarda merak uyandıran bu sözlerinin niteliği ile bizi yine şaşırtmadı. TMMOB Şehir Plancıları Odası açıkladı, evet doğru tahmin ettiniz, kent bir yılda inşa edilemez!

TMMOB Şehir Plancıları Odası’nın açıklaması şöyle:

  1. Kentler, yüzyıllarca süren sosyal, kültürel, siyasal etkileşimlerin ve toplumsal inşa süreçlerinin ürünleri olarak ortaya çıkarlar.

Kent kültürü, kent kimliği, kentlilik bilinci, kente karşı hissedilen aidiyet, kentsel bellek gibi kavramlar kenti kent yapan temel kavramlarken diğer taraftan toplumsal kimliğin oluşmasının da temel unsurlarıdır.

  1. Kentler yalnızca barınma değil aynı zamanda sosyalleşme, çalışma, kendini yeniden üretme alanlarıdır.

Bu çerçevede kentlerin insanların istihdam, ulaşım, konaklama, rekreasyon, sağlık, eğitim gibi farklı ihtiyaçlarına cevap verebilmesi gerekir.

  1. Sadece zemini sağlam olduğu için tarihsel bağlamından kopuk biçimde birbirine benzeyen yeni konutlar inşa ederek elde edilen “yapılı çevre” kent olarak tarif edilemez.
  2. Tüm bu süreç sonunda, bahsedilen rakamlara ulaşılsa dahi, kentlerin beton mikserleriyle inşa edileceğini düşünen anlayış başarısız olmaya mahkumdur.
  3. Yıkım yaşayan yerleşimlerde yıkıma sebebiyet veren tüm sorunlar analiz edilmelidir. Deprem sonrası ortaya çıkan demografik değişimin boyutu ortaya çıkarılmalıdır.

Yaşadığımız yıkım kent ölçeğinde olduğu için, yeniden inşa da kent ölçeğinde düşünülmelidir.

  1. Halihazır haritaların, yerbilimsel etütlerin güncellenmesi gereklidir.

Depremden zarar gören kamu yapıları, hastaneler, okullar, sosyo-kültürel tesisler ve fiziki altyapıya ilişkin analiz çalışmaları yapılmalıdır.

Sağlıklı fiziksel inşa süreçleri ancak tüm bu analizler yapıldıktan ve veriler güncellendikten sonra sakınım önlemlerini içeren bütüncül planların katılımcı bir şekilde hazırlanması, onaylanması ve kamuoyuyla paylaşılması sonrası mümkündür.

  1. Bu nedenle, bir yılda belli sayıda bina inşa edilebilir ama bir yılda kent inşa edilemez.
  2. Olması gereken; kısa ve orta vadede nitelikli geçici barınma alanları kurgulanarak depremzede yurttaşların temel ihtiyaçlarının giderilmesi; yüzyıllar boyunca yaşayacağımız kentlerin aceleye getirilmeden, kimliksizleştirilmeden, akılla, bilimle, planla ve toplumsal olarak yeniden ayağa kaldırılmasıdır.

TMMOB Şehir Plancıları Odası

Mor Mekan’da depremden etkilenen kadınlarla örgü atölyesi

Kadın Savunma Ağı 6 Şubat’tan beri gerek deprem bölgelerinde gerek depremden etkilenen ve başka kentlere göçen yurttaşlarla dayanışma gösteren kadın örgütlerinden biri. Depremin ilk gününde bölgelere giden gönüllüleri ile hem afetten etkilenenlerle dayanışma içinde olan hem de kentlerin yeniden inşa sürecinde aktif olarak rol oynayan Kadın Savunma Ağı bugün kadınların mekanı Mor Mekan’da depremden etkilenen kadınlarla buluşmak için Örgü Atölyesi düzenledi.

Mor Mekan, Ankara’da civar otellerde barınan depremzedelerin de uğrak noktası. Kadın Savunma Ağı gönüllülerinden Fidan Gözaçan atölyenin biraz da karamsar havayı dağıtmak için organize edildiğini söyledi. Gözaçan; “Depremin olduğu gün itibarıyla sürekli dayanışma içindeyiz. Toplumsal bir yıkımın içinden geçiyoruz. Psikolojik açıdan da çok zayıfladığımız, kendimizi çok karamsar hissettiğimiz bir dönemdeyiz. Hayatı yeniden inşa edecek gücün biz kadınlarda olduğuna inanıyoruz. Bu yüzden biraz moralimizi düzeltmek depremden etkilenen yurttaşlarla dayanışma içinde olup yaptıklarımızı bir kermes haline getirip satmak olur. Bu atölye bunların başlangıcı. Karamsar havayı biraz dağıtmak ve dayanışmak için bu atölyeyi yapıyoruz.” şeklinde konuştu.

Devlet yoktu Kadın Savunması vardı. Kadın kadının yurdudur diyerek ve Fidan’ın dediği gibi hayatı yeniden inşa edecek gücün biz kadınlarda olduğunu bilmenin verdiği cesaretle önce yaralarımızı saracağız, sonra da bozuk düzeni yeniden kuracağız!

Yaşasın kadın dayanışması!

Kaynak: Sendika.Org/Ankara

Deprem seferberliğine katılan gönüllülere psikolojik ilk yardım eğitimi

Depremler ve devamında başlayan göçlerle birlikte depremden etkilenen çocuk ve yetişkinlerle nasıl iletişim kurulması gerektiği, dikkat edilmesi gerekenler önem arz ediyor. Türkiye’nin dört bir yanına göçmeye başlayan depremden etkilenenlere yönelik psikolojik ilk yardım eğitimi de özellikle toplumsal seferberliğe katılan gönüllüler için önemli bir ihtiyaç haline geldi.

Halkevleri bu konuda bir adım atarak herkesin ulaşabileceği bir eğitim programı hazırladı. “Depremden etkilenenlerle çalışan, temas eden, uzman olmayan gruplara yönelik psikolojik ilk yardım eğitimi” başlığıyla yapılacak eğitimleri Türk Psikologlar Derneği Afet ve Kriz Birimi’nden Uzman Psikolog Ceylan Akgün ve Doç. Dr. Banu Yılmaz verecek. Eğitimler 22 Şubat Çarşamba, saat 10.30 itibariyle başlayarak bir ay boyunca her çarşamba aynı saatte tekrarlanacak.

Eğitim tarihleri ve saatleri şöyle:

  • 22 Şubat Çarşamba 10.30-13.00
  • 1 Mart Çarşamba 10.30-13.00
  • 8 Mart Çarşamba 10.30-13.00
  • 15 Mart Çarşamba 10.30-13.00

Katılmak isteyenler için kayıt formu: https://t.co/6V531TFF2A

Kaynak: Sendika.org

“Bugüne kadar hep sustum, sustum, sustum. Dürüst ol, bir gün de dürüst olduğunu görelim”

Bu millet az şey yaşamadı. Yaşadıklarımız toplu olarak bir yazıya sığamayacak kadar derin detaylı ve anlamlı. Bir noktada bizi inceleyeceklerine eminim. Belki yaşadıklarımız daha geniş çerçevede evrimimize bile etki etti. Nasırlaşan kalplerimiz, b12’den bağımsız unutabilen zihinlerimiz, her şartta hayatta kalmaya uyumlanan bedenlerimiz… Yani gerçekten diyeceklerin sonuna geldiğimizi her hissettiğimizde daha acımızı tam yaşamadan, sindirmeden, anlamadan, kafayı toparlayamadan hop yeni bir felaket, yeni bir skandal ya da yeni bir cinayet. Katil kimi zaman erkek devlet, kimi zaman rantçı ve yolsuz inşaatçı, kimi zaman bir öfkeli bombacı, kimi zaman yaralayıcı bir kanun tasarısı… Bu yazı bazı alıntılardan yola çıkarak yazıldı. Alıntılar katillerden yapıldı. Sustum, sustum, sustum evet şimdi yazacağım.

Dün akşam Cumhurbaşkanı Erdoğan, milliyetçi muhafazakar enjeksiyonu içeren yardım çantası Bahçeli ile birlikte depremde ağır yara alan Hatay’da açıklamalarda bulundu. Konuşmasında, ‘deprem üzerinden siyaset yaptıkları’ gerekçesiyle muhalefeti hedef alan Erdoğan, ‘Karakter fukaraları’ ifadelerini kullandı. CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu’nu Hatay Havalimanı zemininin onarımı sürecindeki ifadeleri üzerinden hedef alan Erdoğan, “Haddini bil. Bugüne kadar hep sustum, sustum, sustum. Dürüst ol, bir günde dürüst olduğunu görelim. Kalyon İnşaat orayı beş günde eline aldı, bitirip yaptı. Milletimize teslim etti” diye konuştu. Oysa biz deprem bölgesinde olmayanlar 6 Şubat’ta uyandığımızdan beri televizyonda, twitterda canlı canlı izledik. Ankara Büyükşehir Belediyesi ekiplerinin havaalanını tadil için nasıl çalıştıklarını, anında işe koyulduklarını. Zaten Mansur Yavaş da şu sözlerle tepkisini belirtmişti: “Biz orada işe başladığımızda İGA’nın veya başka bir kuruluşun iş makinesi yoktu. İGA tweet attı, bizim belediyenin logoları yok. Görünmeyecek şekilde uzaktan çekiyorlar. Bunlar ayıp şeyler”. Milletimiz en az 2 kaynaktan doğrulamayı biliyor artık Sayın Cumhurbaşkanı. Ayrıca oralarda siz yokken biz vardık biliyorsunuz, bazı şeylere daha yakından temas etme şansımız oldu dostlarımız, duyarlı vekillerimiz ve gönüllü ekiplerimizle. Ancak siz toparlanıp, doğrulup 15’inci günde ancak varabildiniz deprem bölgesine. Milletimiz milletimiz diye konuştuğunuzda da inanın aklımıza başka şeyler geliyor artık.

Hatay Havalimanını kim, ne zaman, nasıl yapmıştı?

YDA Holding aslında 5’li çete diye ifade ettimiz ancak çabuk üreme kabiliyetli insanlar grubundan oluşması hasebiyle 5’ten çok daha büyük olan o çetenin üyelerinden biri. Üreme kabiliyeti derken, evet aile planlaması konusunda biraz sorunlu olduğumuz doğru ancak bahsettiğim üreme daha ziyade yolsuzlukların büyüdükçe büyümesi, yolsuzların ne hikmetse arşa değdiği yandaşlarca bir bir güzellendiği, biz fakirledikçe zenginleşen bir garip büyüme. Evet böyle büyüyengillerden YDA havalimanı inşaatını 2007’de bitirdi ve açılışı da bizzat Cumhurbaşkanı Erdoğan yaptı. Oysa çokça itiraz edildi; yapmayın, fay hatta geçiyor, buraya havalimanı yapılmaz dendi. Ama olmazları olduran padişahım çok yaşa -ki zaten ölmek öyle kolay değil en çok da sizin gibiler için- bunu da oldurdu.

Önce Amik Gölü kurutuldu…

1 milyon 200 bin dönümlük alanı kapsayan Amik Ovası’nın tam ortasında yer alan Amik Gölü, 330 bin dönüm alana yayılıyor. Yapı olarak çöküntü olan gölün, kendi yer altı kaynak suları ile beslenme debisi az. Daha çok Muratpaşa, Karasu ve Afrin nehirlerinin göl havzasına dökülmesi ile beslenen göl, bu nehirlerin havza içine dökülmesi engellenerek Asi Nehri’ne bağlanmasıyla kurutuldu. Amik Ovası, tektonik faktörlerle oluşmuş çukurluk bir alan olduğu için çevredeki sular bu çukurlukta birikiyor. Havaalanı ise bu çanağın tam ortasında. Hatay Havaalanı’nın dünyanın en pahalı havaalanlarından olduğunu belirten Abdullah Öğünç, “Buraya harcanan parayla Hatay’da uygun bir bölgeye çok daha işlevsel modern bir havaalanı yapılırdı. Büyüklüğü ve kapasitesi ile orantılarsak dünyanın en pahalı havaalanına biz Hataylılar sahibiz. Bir kısmını bu paragrafta okuduğunuz haber Duvar Gazetesinde 5 Ocak 2022’de Burcu Özkaya Günaydın tarafından yazıldı. Bu yazıda bahsi geçen olaylar uzmanlar tarafından bas bas bağırıldı ama duyulmadı, uygulanmadı, akılsız başın cezası akılsız baş haricinde herkese yazıldı.

2016’da havaalanında yaşanan su baskını nedeniyle bir açıklama yapan dönemin İskenderun Belediye Meclis Üyesi mimar Ercüment Kimyon’dan gelmiş.

Fay hattına havalimanı yapıyoruz…

Gerçek Gündem gazetesinde Barış Kaygusuz’un 11 Şubat 2023’te yayımladığı haberde ise şu ifadeleri görebilirsiniz:

Yerel Başak Gazetesi’nde yer alan açıklamada Kimyon’un şu ifadeleri kullandığı görülüyor:

“Aslında bu havaalanı deprem riski olan bir yatırımdır. Özellikle Afrika Plakası denilen bir plakanın Anadolu üzerindeki Güneydoğu Anadolu fay hattı kırığı üzerinde yapılmış bir tesisdir. Her zaman deprem riskine açık bir durumdadır. Sel ile ilgilide bölgemizin yağış alan bir bölge olması ve yine bu bölgenin yüzyıllarca sulak alan olarak kayıtlarda bilinmektedir. Buraların sel baskınına kalacağı kaçınılmaz bir sonuçtu. Kısacası Hatay havaalanı hem deprem riski olan, bir fay kırığı üzerinde olması, sel baskınlarının yanı sıra normal yağmur sularının bile havaalanını tehdit ettiği bilimsel bir gerçektir”

Gölü kurut, fay hattına havalimanı yap sonra da biz tamir ettik de 🙂

Sağdan bir siyasetçi veya holdingli “milletimiz” deyince…

Biz ki ne laflara göğüs germiş neleri sineye çekmiş bir milletiz. Milletimiz milletimiz deyince en önce asla unutamadığımız biricik inşaat çetemizin beşinden biri geliyor akla: Mehmet Cengiz. Ay bu adam Türkiye Tek Yürek programına canlı bağlanıp 3 Milyar TL bağış yapan ertesi gün de teşvik alan çeteci değil mi? Hatırlarsanız özelleştirmeler silsilesinde de bayağı hak sahibi bu kişi 2005 yılında özelleştirilen Eti Alümünyum AŞ’yi de bünyesine almıştı.

Yatırım süresi sonunda yılda 100 bin ton sıcak ve/veya soğuk haddelenmiş alüminyum yassı mamul üretilmesi planlanıyor. Karar kapsamında, Gümrük vergisi muafiyeti, KDV istisnası, KDV iadesi, Vergi indirimi (vergi indirim oranı yüzde 100, yatırıma katkı oranı yüzde 85, yatırım katkı tutarının yatırım döneminde kullanılabilecek oranı yüzde 100 olarak belirlenmiş), Sigorta primi işveren hissesi desteği (azami tutar sınırı olmaksızın 10 yıl), Nitelikli personel desteği (azami 75 milyon TL), Enerji desteği (işletmeye geçiş tarihinden itibaren 10 yıla kadar 200 milyon TL’yi aşmamak üzere enerji tüketim harcamalarının yüzde 50’si) destekleri sağlanmış.

Ay durun bir dakika geldikçe geliyor, bu aynı zamanda telefon kayıtlarını saatlerce günlerce dinlediğimiz bir nevi sextingin içinde geçen dirt talk’ları icra eden garip söylemlerin sahibi Mehmet Cengiz değil mi? Milletin a.ına koyacağız diyerek kahkahalar atan? Dünya küçük, ama internet kocaman. İnanın hala duruyor kayıtları, bir kere daha dinledim, bir kere daha sinirlendim. Sözünün eri adammış bu Cengiz. Helal olsun diyorum, dediği her şeyi yaptı. E bu dürüstlük bu coğrafyada ödülsüz bırakılır mı? Hop kaptı teşviği. Zaten onun olmaması gereken Eti ile yapacağı 3 Milyar 10 Milyon TL’lik (bunlar nasıl rakamlar) yatırımına aaa tam da 3 Milyar TL teşvik. Vallahi helal. Helal derken lafın gelişi.

Bizi delirtenleri, öldürenleri, enkazda bırakan sonra da kurtarmayanları yazmaya devam edeceğiz…

Türkiye’deki en büyük depremler

Kahramanmaraş’taki 6 Şubat 2023 tarihinde 7,7 büyüklüğündeki Pazarcık ve aynı gün meydana gelen 7,6 büyüklüğündeki Elbistan depremi, Türkiye’nin yıllar sonra gördüğü en büyük depremler olarak kayıtlara geçti.

20 Şubat itibariyle açıklanan sayılara göre, deprem bölgesinde 41 bin 156 kişi vefat etti, 105 bin 505 kişi yaralandı.

Türkiye’de meydana gelmiş en büyük deprem olan 7.9 büyüklüğündeki 27 Aralık 1939 tarihli Erzincan depreminde, 32968 kişinin öldüğü, 116720 binanın hasarlı olduğu kayıtlara geçti.

Erzincan depreminin ardından, 17 Ağustos 1999 tarihli, 7.8 büyüklüğünde yaşanmış olan Gölcük depremi geliyorken, bu hafta başında yaşanan Pazarcık ve Elbistan depremleri, Türkiye tarihinde meydana gelmiş olan en büyük üçüncü ve dördüncü depremler oldu.

Depremler sonucu ölen ve yaralanan kişi sayısı güncelleniyor (Son güncelleme 20 Şubat akşam).

Türkiye’de Kahramanmaraş Pazarcık ve Elbistan merkezli depremler dahil, en büyük depremler (tarih – saat – can kaybı – hasarlı bina bilgileri ile) şöyle sıralanabilir:

TARİHSaat (T.S.)YERŞİDDETMAG (Ms)CAN KAYBIHASARLI BİNA
27.12.193901:57ERZİNCANX-XI7,932968116720
17.08.199903:01Gölcük (KOCAELİ)X7,81748073342
6.2.202304:17Pazarcık (KAHRAMANMARAŞ)7,741156
(güncelleniyor)
(güncelleniyor)
6.2.202313:24Elbistan (KAHRAMANMARAŞ)7,641156
(güncelleniyor)
(güncelleniyor)
12.11.199918:57DÜZCEIX7,576335519
24.11.197614:22Muradiye (VAN)IX7,538409232
09.08.191203:29Mürefte (TEKİRDAĞ)X7,32165540
23.10.201113:41VanVIII7,264417005
27.11.194300:20Ladik (SAMSUN)IX-X7,2400040000
01.02.194405:22Gerede-Çerkeş (BOLU)IX-X7,2395920865
18.03.195321:06Yenice (ÇANAKKALE)IX7,22656750
07.05.193000:34TÜRK –İRAN SINIRIX7,22514–
28.03.197023:02Gediz (KÜTAHYA)IX7,2108619291
25.04.195704:25FethiyeRodos(MUĞLA)IX7,1673200
26.05.195708:33Abant (BOLU)IX7,1525200
13.08.195120:33Kurşunlu (ÇANKIRI)IX6,9503354
07.12.198809:41Kars – ERMENİSTANX6,94546
04.10.191400:07BURDURIX6,93006000
19.08.196614:22Varto (MUŞ)IX6,9239620007
30.10.198307:12ERZURUM – KARSVIII6,911553241
22.07.196718:56Mudurnu(ADAPAZARI)IX6,8897116
22.05.197118:43BİNGÖLVIII6,88789111
13.03.199219:08ERZİNCANVIII6,86538057
13.09.192416:34Horasan (ERZURUM)IX6,860380
6.10.194404:34Ayvalık (BALIKESİR)IX6,8305500
16.7.195509:07Söke-Balat (AYDIN)IX6,823470
24.05.201412:25:01GÖKÇEADA AÇIKLARI- EGE DENİZİVII6,8
29.4.190301:46Malazgirt (MUŞ)IX6,7600450
17.8.194920:44Karlıova (BİNGÖL)IX6,74503500
23.7.194917:03Karaburun (İZMİR)IX6,67865
22.9.193902:36Dikili (İZMİR)IX6,6601235
20.6.194317:32Hendek (ADAPAZARI)IX6,63362240
6.9.197512:20Lice (DİYARBAKIR)VIII6,623858149
19.4.193812:59KIRŞEHİRIX6,61604066
28.3.197003:48Alaşehir (MANİSAVIII6,5533072
31.3.192802:29Torbalı (İZMİR)IX6,5502500
3.9.196810:19Bartın (ZONGULDAK)VIII6,5292478

Jeolojik açıdan Türkiye

Jeolojik yapısı açısından, Mesozoyik ve Tersiyer’de yanyana gelmiş ve bugünkü Anadolu kıtasını oluşturan Türkiye, bugünkü coğrafyasına Oligo-Miyosen’de kavuşmuştur. Türkiye, sismik açıdan oldukça aktif bir ülke. Avrasya-Arap-Afrika levhası arasında yer alan Türkiye, sınırları içerisinde Kuzey Anadolu Fay Hattı, Doğu Anadolu Fay Hattı ve Batı Anadolu Fay Hattıyla deprem kuşağında bulunuyor.

Neden Türkiye’de depremler daha sık oluyor?

Kıtasal hareketliliğin, Türkiye’de Dünya’nın birçok bölgesinden daha sık olduğu söylenebilir. Türkiye’de Kuzey Anadolu Fay Hattı, Doğu Anadolu Fay Hattı ve Batı Anadolu Fay Hattı olmak üzere 3 büyük fay hattı bulunmaktadır.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’na (AFAD) göre, 2020 yılında bölgede yaklaşık 33.000 deprem kaydedildi. Bunlardan 332 deprem büyüklüğü 4.0 ve üzerindeydi.

Türkiye’de depremlerin sık görülme sebebi ülkenin tektonik konumundan kaynaklanmaktadır. Dünyanın en dış katmanı, tektonik plakalar olarak adlandırılan yaklaşık 15 büyük levhadan oluşur. Bu plakalar arasındaki sınırlar, bir fay sistemidir. Bu faylar boyunca herhangi bir ani hareket depremlere neden olabilir.

Türkiye’de hangi fay hatları var?

Türkiye, Avrasya ve Afrika levhaları arasına sıkışmış Anadolu tektonik levhası üzerinde yer almaktadır. Kuzeyde, “Arap levhası” hareketi daha da kısıtlamaktadır. Özellikle Avrasya ve Anadolu tektonik levhalarının buluşma noktası olan Kuzey Anadolu Fay (KAF) hattının çok daha fazla yıkıcı olduğu bilinmektedir. Dünyanın en iyi anlaşılan fay sistemlerinden biri olan KAF, İstanbul’un güneyinden Türkiye’nin kuzeydoğusuna kadar uzanır ve geçmişte yıkıcı depremlere neden olmuştur. 1999’da Gölcük ve Düzce illerinde 7,4 ve 7,0 büyüklüğünde iki depreme neden olan depremlerde, yaklaşık 18.000 kişi öldü ve 45.000’den fazla kişi yaralandı. Yine 2011 yılında Van’ın doğusunda meydana gelen 7.1 büyüklüğündeki depremde 500’den fazla kişi hayatını kaybetmişti.

Türkiye’de bunun dışında Anadolu Levhası ile kuzeye doğru hareket eden Arap Levhası arasındaki tektonik sınır olan Doğu Anadolu fay hattı vardır. Türkiye’nin doğusundan Akdeniz’e 650 kilometre uzanır. Buna ek olarak, Doğu Akdeniz’de Yunanistan’ın güneyinde ve Türkiye’nin batısında yer alan Ege Denizi Levhası da bölgede sismik aktivite kaynağıdır.

Bir tahmine göre, ülkenin kara kütlesinin neredeyse %95’i deprem eğilimliyken, İstanbul ve İzmir gibi büyük şehirler ve Doğu Anadolu bölgesi de dahil olmak üzere ülkenin yaklaşık üçte biri yüksek risk altındadır.

Bu yazı ilk olarak https://onurmetin.com.tr/ adresinde yayımlanmıştır.

Depremler hakkında bu yazı da ilginizi çekebilir:

Enkaz bizi ezdi, üzdü, liyakatsızları yok edecek: Peki yeni düzende her canlı yaşam hakkına sahip olacak mı?

0

Yaşıyor olmak yüreğimizde koca bir kayaya dönüştürülmüş olsa da hayat, istemesek de bizi akışında sürükleyip götürüyor. Hem de daha yaralar sarılmadan, acılar dinmeden. Uzaktan izleyenler olarak dahi yası bu kadar yoğun hissedip kanıyorken içinde olanların, depremi yaşayıp yardım ulaşmadığı için sevdiklerini tırnaklarıyla kazıyıp kurtarmak isteyenlerin onları ölüme uğurladığında ruhlarının ağırlığını tahmin bile edemiyorum. Sadece şunu biliyorum bu enkaz bizi ömür boyu ezecek. Ama umarım sadece bizi değil, yaşamı hiçe sayanları, liyakatsızlıkları ve beceriksizlikleriyle bunca ölüme sebep olanları da ezer, yok eder.

Her şeye rağmen hepimiz yeniden başlamaya, bu korkunç sonuçlar bir daha yaşanmasın diye çabucak çözüm üretme çalışmalarına yeltendik. Çoğu kişi aynı noktaya vardı: yeni bir ülke inşa etmemiz gerekiyor. Peki ama nasıl bir ülke? İnsan üstünlüğünün olduğu, ‘normalin’ belirlendiği, hayvanların sömürülmeye devam ettiği bu düzen üzerinden devam edecekse bu ‘yeni’ yine çökmeyecek, ölüm getirmeyecek mi?

Depremi yaşayıp sevdiklerini yitirenleri apayrı konumlandırarak uzaktan izleyenler olarak hepimiz için her şey çok ağır ve can acıtıcıydı evet ama benim olduğum noktada olanlar için uzaktan izlemek katmerli bir acı taşıyordu. Keşke ben de tek bir türü umursayan biri olsaydım dedim. “Lanet insan türü sana her şey müstahak” ya da “onca insan aç ne kedi köpek mamasından bahsediyorsunuz?” diyebilseydim ama olmuyor, iki cümle de bana zalimce geliyor. Benimle aynı pencereden bakanların içi hepsine parçalanıyor biliyorum. Göçmenlerin yemek dağıtım sırasına girmeye çekinmesi de hayvanların sadece ‘kesilebilecek’ varlıklar olarak görülmesi de dağıtıyor beni. Enkazdan çıkarılıp mezbahaya götürülen hayvanlarla kaybolan, kaçırılan her çocuk haberi aynı yangını yaratıyor içimde. Ben hem cezaevindeki mahkumların hem de ‘hayvanat bahçesinde’ esaret altında olan hayvanların akıbetini merak ediyorum.

İnekler, danalar hissedebilen, stres olan ve duygulanan canlılar ama neredeyse kimse onlar etrafında yapılan kesime gönderilecekleriyle ilgili açıklamalara takılmadı çünkü onlara yapılan her şey ‘normal.’ Biz güçlü ve üstünüz, o yüzden acı hissedebildiği bilinse de başka bir türe acı çektirmek hakkımız!

Zülal Kalkandelen’in yazısında benim de hayatımın mottosu haline gelen ve keşke herkes üzerine kafa yorsa dediğim bir cümleye denk geldim: “Yaşarken yaşatın.” Bu noktadan çok uzağız biliyorum ama yaşamı sadece bize kutsal kılanın ne olduğunu düşünmek çok mu zor? Tüm normallerin ötesine bakmak ve istediğimiz yeni düzende bize benzemeyenin de türümüzden olmayanın da üzerindeki sömürü aygıtlarını ortadan kaldırmak imkansız mı?

Birkaç sevdiğim isimden bu düzen değişecek ifadeleri duyunca aklıma hemen bu sorular geldi. Bu ‘yeni’ düzende gözü ve kalbi olan, acı çeken hayvanlar, yemek için öldürülecek mi yine? Makbul olan yine ‘mükemmel’ bedeni olan insanlar mı olacak? Kimliğini ve dilini savunanlar yine hain mi ilan edilecek?

Bu acı o kadar derin ki umutlu şeyler söylemek bile suçlu hissettiriyor. Fakat madem bu öfkenin ve acının yeni bir ülke, düzen kurmayı gerektirdiğinden bahsediyoruz, ‘normal’ olarak kabul görülen her şeyi değiştirmeye ihtiyaç var, şu çürümüş sistemden kurtulmak için. Böyle kökten bir değişim nasıl olur, ne kadar zaman alır bilmiyorum ama daha iyi bir dünya için tüm türlerin üzerindeki tahakküm ve sömürü sona ermeli, bunu biliyorum. O yüzden umarım bu ‘yeni’ daha kapsayıcı ve bütüncül olur.

Depremzedeler Ankara’ya göçüyor ama barınamıyor

Depremden etkilenen 11 ilin halkı Türkiye’nin çeşitli kentlerine göç etmeye başladı. Depremzedelerin yoğun olarak geldikleri kentlerden biri olan Ankara’da başlarını sokacak bir ev bulmaları oldukça zor.

Emlak sitelerinde detaylı bir arama yapıldığında görülüyor ki sahibinden veya emlakçıdan; kiralık, oturulabilir durumdaki evler, Ankara’nın merkez ilçelerinden Çankaya’da kontrolden çıkmış durumda. İlanları fiyata göre sıraladığımızda uçuk kiraların yanı sıra yerleşik durumdaki kiracıların oda arkadaşı arıyor olması oldukça dikkat çekici.

Örnek vermek gerekirse öğrencilerin yoğun olarak yaşadığı Cebeci, Kurtuluş gibi semtlerde 2+1 veya 3+1 evlerin 1 odasını kiralama bedeli 2 bin TL’den başlıyor.

Depremzedeye ev yok

Eğer deprem bölgesinden gelen bir aileyseniz, yeni bir düzen kurmak istiyorsanız ve “normal”, eşyasız, boş(ev arkadaşsız), 3+1/4+1, yaşanılabilir bir ev tutmak isterseniz bu kez fiyat tarifesi 7 bin TL’den başlıyor. 7 bin TL’niz varsa ve bu nadir sayıdaki evlerden birini bulduysanız bu kez kendinizi kanıtlamanız gerekiyor. Çünkü bazı ev sahipleri depremzedelere ev vermek istemiyor. Öte yandan bazı ev sahiplerinin de depremi kendince fırsata çevirip depremden önce 5 bin TL olan kira bedelini deprem sonrasında göçün başladığını fark ettiğinde 11 bin TL’ye çıkardığını görmek mümkün.

1+1 evin kirası 7 bin liraya çıktı

Emlak sitelerinde 7 bin TL kiraya vermek istenen 1+1 evlerden de çok sayıda görmek mümkün. Bu örnek fiyatlar Ankara’nın ulaşım anlamında da en elverişli ilçelerinden Çankaya’ya dair. Diğer ilçelere baktığımızda örneğin Altındağ’da da fiyatların değişmediğini görüyoruz. Ankara’nın merkez ilçelerden uzakta kalan kısımları her zaman daha uygun fiyatlı olurdu. Çünkü bu ilçeler şehir merkezine uzak olmaları, ulaşıma yeterince elverişli olmamaları sebebiyle daha az tercih ediliyordu veya daha dezavantajlı kişilerin, yoksul kesimin mecburi istikameti oluyordu. Bugünkü duruma baktığımızda ilçeler ve semtler arası uçurumun iyice açıldığını ancak ne yazık ki çevre ilçelerin de artık yoksullar için yaşanabilir şartlar sağlamadığını görüyoruz. Özetle enflasyon, fırsatçı mülk sahipleri ve iktidarın el birliği ile yurttaşlar için Ankara’da hayat artık daha zor. Hem depremzede hem yoksul kişiler ise bunları yaşayacağımıza keşke ölseydik deme noktasında.

Ankara Tüm Emlakçılar Odası Başkanı Hakan Akçam ile Ankara’da yaşanan konut krizi, fahiş fiyat artışları ve emlakçıların konuya bakışını konuştuk.

Konut krizi, sahte ilanlar, fırsatçı ev sahipleri

Ankara Tüm Emlakçılar Meslek Esnaf Odası (ATEM) Başkanı Hakan Akçam 5 bin TL kira bedeliyle ilana çıkılan bir evin aynı gün yapılan fiyat değişikliği ile 11 bin TL bedel ile kiralanmaya çalışıldığını, fırsatçıların her yerde olduğu kadar Ankara’da da olduğunu ve bu zihniyetle mücadele için çalıştıklarını belirtti.

Hepimizi sarsan depremin etkileri büyük ancak Akçam, Maraş merkezli depremlerden önce de Ankara’da büyük bir konut krizi olduğunu belirtti. Akçam sözlerine şöyle devam etti:

“Fırsatçılar; yoğunlukla görünür oldukları bu ortamda ne yazık ki tek sorunumuz değil. Resmi olmayan kayıtlara göre kentimize gelen depremzede göçmen sayısı 27 bin, ben bu sayının 150 bin civarında olduğunu düşünüyorum. Konut sayımız zaten eksikti, yetersizdi; bu krizin büyümesinde deprem tabii etkili oldu.”

Pandemide başlayan konut krizinin bazı mülk sahipleri tarafından “serbest piyasa” adı altında suistimal edildiğini belirten Akçam şöyle devam etti: “Biz de bu suistimallerin biraz olsun önüne geçmek için bir öneri taslağı hazırlayıp emlak sitelerine ve bakanlığa sunduk.”

Dayanışma portalı: Kardeşhane

Emlakçılar odası olarak kardeşhane isminde bir portal kurduklarını belirten Akçam, dayanışma yolunda attıkları adımlardan biri olarak da odaya üye olan tüm emlakçılara komisyon alınmaması önerisinde bulunduklarını, genel eğilimin de bu yönde ve dayanışma odaklı olduğunu söyledi. Emlak siteleri ile de iletişimde olduklarını belirten Akçam iki emlak sitesinin kardeş hane benzeri platformlar kurarak komisyonsuz ve mümkünse ücretsiz tahsil edilebilecek ev konusunda depremzedelere alan açtığını belirtti.

Kardeşhane adlı platformda müsait boş evinizi, oturduğunuz evin paylaşmak istediğiniz odasını ilana çıkabiliyorsunuz; aynı zamanda ihtiyaç sahipleri de durumlarıyla ilgili bilgi verip arayış ilanı ekleyebiliyor.

Azami kira zammı önerisi

Emlak sitelerine öneri olarak sundukları dilekçeyi Ticaret Bakanlığı’na da sunduklarını belirten Akçam “Bakanlık önümüzdeki hafta konuyla ilgili harekete geçecektir. Emlak sitelerine yaptırımımız yok sadece öneri sunduk ancak bakanlığın müdahalesi çok daha etkili olacaktır” şeklinde konuştu. ATEM’in emlak sitelerine ve bakanlığa sunduğu öneri; bir emlak sitesine eklenen kiralık bir ev ilanının fiyat güncellemesine sınırlama getirilmesi, örneğin fiyat 5 bin TL iken aynı ay içinde azami yüzde 5-10 artış yapılmasına dair bir düzenlemeyi içeriyor.

“Temelli Alcı köyündeki uydukent boş, depremzedelere tahsis edilebilir”

Sorunun çözümüne dair sorduğumuzda Akçam; konut krizinin yükseldiğini, aslında kiralık konut olmadığını belirtti. Örneğin Ankara Temelli’nin Alcı köyünde bir kooperatif olan uydukentin yapımına 26 bin hane olarak başlandığını, şu an 21 bin hanenin boş olduğunu, kimi sahipli kimi sahipsiz bu konutların en çok ihtiyaç duyduğumuz bugünde devlet tarafından depremzedelere tahsis edilmesinin çok uygun ve rahatlatıcı olacağını belirtti. “Orada 21 bin hane atıl halde. Kimi inşaat kimi tamamen yapılı ama boş. Bunlar depremden zarar görmüş vatandaşlarımıza devlet tarafından tahsis edilse krizi biraz olsun rahatlatır” şeklinde konuştu.

Deprem mi daha yaralayıcı mülk sahiplerinin tavrı mı?

Bir şekilde bir ev bulmuş depremzedeler de sorun yaşıyor.

Hatay’dan gelen bir aile, dayanışma gösteren bir ev sahibi tarafından bir eve yerleştirilmiş. Evin kanalizasyon sıkıntısı var. Sifon çekildiğinde küvete doluyor. Küvetten eve doluyor. Ev sahibi ise “Bana emrivaki yapmayın, bedava ev verdim onu da kendiniz yaptırın” diyor.

Maraş’tan gelen bir başka aile ise depremzedelere ev verilmemesinin sıkıntısında: “Emlak sitelerinden bulduğumuz evleri aradığımızda depremzede olduğumuzu duyunca ‘O ev (5 bin TL olan) tutuldu, arkadaşımın evi var (7 bin TL olan), size onu göstereyim’ denildiğini, nedense kendilerine güvenilmediğini belirtiyor.

Bir başka depremzede aile “Biz normal yaşayan, evi barkı düzeni, giysisi, kendine yetme gücü olan bir aileydik, deprem oldu ve düzenimiz yıkıldı, bu yapılan muamele gerçekten çok kırıcı” diyerek henüz travmalardan fark etmediğimiz ancak bir gün yüzümüze sert ve soğuk bir rüzgarla çarpacak olan konuyu dile getirdi.