evrim - Gaia Dergi

Hepimizin bağımlı olduğu şey

Olcay Gazabi — Wed, 13 Jun 2018 18:31:13 +0000

Tüm canlılar güneşe, anaya, gıdaya yönelme ve bunu diğerlerinden ayırt etme özelliğine sahiptir. Bu üç yaşam kaynağı varlık birbiri ile yer değiştirebilir. Bitkilerin güneşe yönelme eğilimi vardır, hayvanların ve insanların anaya ve bunların tamamının gıdaya yöneldiği ortadadır. Peki bu yönelme eğilimi nasıl başladı? Böceklerde bildiğimiz türde bir bilinç bulunmaz, daha çok vücutlarının aklı ile yaşarlar. […]

Sonrası Hepimizin bağımlı olduğu şey Gaia Dergi

Bilim insanları yeni bir orangutan türü keşfetti

BilimFaresi — Sat, 11 Nov 2017 07:16:12 +0000

Bilim insanları Pongo tapanuliensis adlı yeni bir tür orangutan keşfetti. Yeni keşfedilen Pongo tapanuliensis (Tapanuli) orangutanlarının neslinin tehlikede olduğu düşünülüyor. Dünya’daki tüm orangutanlar bir futbol sahasını doldurabilecek kadar az. Bilim insanları bu futbol sahasının bir bölümünde bulunan orangutanların diğerlerinden farklı olduğunu keşfetti. Kuzey Sumatra’da küçük orangutanlar üzerinde çalışan bilim insanları yeni bir maymun türü keşfettiklerini […]

Sonrası Bilim insanları yeni bir orangutan türü keşfetti Gaia Dergi

Paralel evrenler arası geçiş: Dr. Michio Kaku

BilimFaresi — Mon, 16 Oct 2017 07:32:03 +0000

Paralel evrenlere geçiş mümkün mü? Evren hakkında bildiklerimizin çok az olması, bizleri her geçen gün yeni sorularla karşı karşıya getiriyor. Bu sorulara cevap ararken, evrenin işleyişinin arkasındaki sistemin, baştan aşağı şaşırtmacalarla dolu olduğunu görüyoruz. Ünlü gelecekbilimci, teorik fizikçi, “İmkansızın Fiziği”, “Geleceğin Fiziği” ve “Zihnin Geleceği” kitaplarının yazarı Dr. Michio Kaku, Youtube’daki Big Think kanalında evrenin sonunu açıklayan bir videoya imza […]

Sonrası Paralel evrenler arası geçiş: Dr. Michio Kaku Gaia Dergi

Maymunlar Gezegeni: Savaş mı?

Mehmet Çetin Taşci — Tue, 08 Aug 2017 05:49:43 +0000

“Bir uygarlığı niteleyen nedir? Olağanüstü dehası mı? Hayır, bu her zaman olan bir şey… Hım! Zekânın hakkını yemeyelim şimdi. Bunun öncelikle sanat ve edebiyat olacağını kabul edelim. Birkaç sözcüğü bir araya getirme yeteneği olan üstün zekâlı maymunlarımız için bunları gerçekleştirmek zor mu peki? Edebiyatımızı oluşturanlar nedir? Şaheserler mi? Bir kez daha hayır. Ancak özgün bir […]

Sonrası Maymunlar Gezegeni: Savaş mı? Gaia Dergi

Evrim Ağacı MEB’in eğitim açığını kapatıyor

Kronstad — Sat, 29 Jul 2017 10:55:34 +0000

Devletlere insanları din ile sömürebilmek için dinci toplumlar gerekir. Din; insanların algı kapasitesini sınırlar, özgürce soru sormasını engeller, başka dinlerden olan kişilere karşı nefret tohumları eker, toplumları köleleştirir. Dinci toplumlarda insan hakları, hayvan hakları ya da ekolojiden bahsetmek mümkün değildir. Bu yüzden devletler dini destekler ve pompalar. Dini ve dini liderleri elinde tutan devlet, dincileri […]

Sonrası Evrim Ağacı MEB’in eğitim açığını kapatıyor Gaia Dergi

Doğanın çöp bidonları: Leşçiller

Kadir M. Ersoy — Wed, 07 Jun 2017 05:16:54 +0000

Dünyada yaşayan canlıların en temel özelliklerinden biri beslenmedir. Beslenme şekilleri canlı türlerine göre değişkenlik gösterse de yaşamın devamı için zorunluluk teşkil eder. Bizler yani homo sapiens türü omnivor beslenmeyi gerek evrimsel süreçte, gerekse kültürel bir biçimde benimsemiş olarak yaşamlarımıza devam ederiz. Geçmişte her ne kadar diğer canlı türleriyle eşit bir seviyede ekosistemin içerisinde yer alıyor […]

Sonrası Doğanın çöp bidonları: Leşçiller Gaia Dergi

Evrimin seçimlere etkisi: Üreyenin zaferi

Olcay Gazabi — Mon, 13 Mar 2017 17:49:26 +0000

Memetik (kültürel) evrim, içinde yaşadığımız ve bizim de bir parçası olduğumuz süreçtir. Mem kelimesi Richard Dawkins tarafından yayılmış ve çeşitli filozoflar, bilim insanları, biyolog, psikanalist ve sosyologlar tarafından da desteklenmiştir. Kültürel (memetik) evrim, kültürün tıpkı evrim mekanizmasında olduğu gibi çeşitli şartlar altında değişime uğrayarak dönüşmesi. Nasıl biyolojik evrimde kalıtım birimi gen ise kültürel evrimde de […]

Sonrası Evrimin seçimlere etkisi: Üreyenin zaferi Gaia Dergi

Bryan S. Turner’ın gözünden din sosyolojisi ve antropolojisi

Ümit Ninova — Wed, 08 Feb 2017 12:49:56 +0000

İlkel kültürlerin, mit ve dinsel görüngülerin incelenmesi çağdaş sosyal bilimlerin köklerine dair önemli bir genel özellikti. Durkheim, Weber, Spencer ve Simmel gibi yazarlar 19. yüzyıl ve din sosyolojisinin klasik dönemi boyunca devam eden daimi bir temayı temsil ediyor ve Avrupa sömürgeciliğinin yükselmesiyle ve diğer toplumlarla yakınlaşmalarla birlikte ilkel kültürler yoğunlukla meşgul olunan konular arasında kendini […]

Sonrası Bryan S. Turner’ın gözünden din sosyolojisi ve antropolojisi Gaia Dergi

İnsanlar doğal olmayan seçilim yoluyla yeni türlerin ortaya çıkmasına neden oluyor

Elif Salur — Fri, 09 Sep 2016 05:38:32 +0000

Dünya üzerindeki zoolojik rejim değişikliğinin bize ait olan formunu zorunlu hale getirmekteyiz. Başka herhangi bir kitlesel yok oluş gibi iklim ve çevrenin tümden değişmesi de binlerce türün kalıcı bir şekilde yok olmasına neden olmaktadır. Her nasılsa, birkaç yeni uygun tür de yaratmaktadır ve Proceedings of the Royal Society B’de yayımlanan yeni bir çalışma, bu sıkça […]

Sonrası İnsanlar doğal olmayan seçilim yoluyla yeni türlerin ortaya çıkmasına neden oluyor Gaia Dergi

Bonobo maymunu ateş yakıp yemek yapıyor, 3 bin kelimeyi anlıyor

Kronstad — Fri, 02 Sep 2016 08:00:01 +0000

Geçtiğimiz yıllarda hayvanların taş çağına girdiği konuşuluyordu. Başlangıçta BBC tarafından duyurulan bu bulgular insanların, insan türünü en akıllı ve ayrıcalıklı tür olarak görmesi fikrine ağır bir darbe daha indirmişti. Eğer Tayland’da bir grup makak maymunu geçmiş 50 yıl boyunca taş çağını yaşıyorsa acaba dünyada başka ne tür evrimsel gelişmeler yaşanıyor? Henüz bunlara yeterli cevap verilmemişken […]

Sonrası Bonobo maymunu ateş yakıp yemek yapıyor, 3 bin kelimeyi anlıyor Gaia Dergi

Bir odaya sığan dünya tarihi: Dünyalı

Nuh Mehmet Topkaraoğlu — Fri, 19 Aug 2016 14:00:39 +0000

Orijinal adını vererek başlayalım: The Man From Earth. Türkçesiyle Dünyalı, Richard Schenkman’ın yönettiği ve yapımcılığını üstlendiği ve hatta filmin şarkı sözünü yazdığı, David Lee Smith’in baş karakter tarih profesörü John Oldman’ı oynadığı ve gerçekten de tek bir odada geçen 200 bin dolar gibi mütevazı bir bütçe ile çekilen efsanevi film. Tek bir odada geçen aksiyonsuz ve hatta tiyatral […]

Sonrası Bir odaya sığan dünya tarihi: Dünyalı Gaia Dergi

Nesli tükenmiş olmasına rağmen hâlâ var olan ilginç avokado vakası

Nursu Ceren Kuyucu — Wed, 06 Jul 2016 12:45:00 +0000

“Avokado on üç bin yıl sonra bile büyük memelilerin yok olduğundan habersiz.” Market ekonomilerinde belli bir ürünün alıcısı, yok olmaya yüz tutar tutmaz ürünün kendisinin de gözden çıkarılıp kısa sürede raflardan kalkacağı gerçeği herkesçe bilinir. Lakin doğada –ya da isterseniz market ekolojisinde- durum böyle değildir. Popüler bilim yazarı ve evrim biyolojisi şampiyonu Connie Barlow, baştan […]

Sonrası Nesli tükenmiş olmasına rağmen hâlâ var olan ilginç avokado vakası Gaia Dergi

“Evrim, her zaman aynı doğrultuda mı hareket eder?”: TÜBİTAK ve evrim

Bahadır Cebeci — Mon, 30 Nov 2015 17:10:29 +0000

TÜBİTAK (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu) 2014 yılında kurumda yeniden yapılanmaya giderek popüler bilim kitaplarına “yerlilik ve kültürel uyum” kriterini getirdi. Bu sene içerisinde de kurum tarafından bastırılıp yayınlanan kitaplar arasından, “manevi değerlere ters düşen” yaklaşık 50 bin tanesini toplatarak inceleme altına alan TÜBİTAK; sakıncalı bulduğu yayınları imha edeceğini açıkladı. Kitap toplatma kararı ise; […]

Sonrası “Evrim, her zaman aynı doğrultuda mı hareket eder?”: TÜBİTAK ve evrim Gaia Dergi

Alabama’daki devlet okulları evrim ve iklim değişikliği dersi vermeye hazırlanıyor

dragon ball — Thu, 17 Sep 2015 10:27:12 +0000

ABD eyaletlerinden Alabama eğitim standartlarını 10 yıl sonra ilk kez düzenledi. Yeniliklerden biri de devlet okullarında öğrencilere evrim ve iklim değişikliği öğretilmesi zorunluluğu. Bu yeni düzenleme evrimsel konuların çok tepki gördüğü ve okullarda hiçbir zaman detaylı yer verilmediği “İncil Kemeri” bölgesi için çok önemli bir adım. Ancak karşıt görüşlü kesim tarafından, tüm Alabama fen bilgisi ders kitaplarının […]

Sonrası Alabama’daki devlet okulları evrim ve iklim değişikliği dersi vermeye hazırlanıyor Gaia Dergi

Güney Afrika’da keşfedilen yeni insan türü: Homo naledi

Esra Çelik — Fri, 11 Sep 2015 09:45:03 +0000

Bilim insanlarına göre, Güney Afrika’da keşfedilen kemik kalıntıları Homo naledi adı verilen insan türüne ait. Homo naledi’lerin beyinleri daha küçük ve omuzları kolayca tırmanabilmek için evrilmiş. Kâşifler iki yıl önce, Johannesburg’un 30 mil kuzeybatısında bulunan Rising Star mağarasında araştırmalara başladı. Yirminci yüzyılın ilk yarısında, Güney Afrika’nın bu bölgesinde insan türünün atalarına ait birçok fosil ortaya […]

Sonrası Güney Afrika’da keşfedilen yeni insan türü: Homo naledi Gaia Dergi

Keşfedilen yeni insanımsı modern insanın atası olabilir

Selma Çam — Mon, 01 Jun 2015 02:54:24 +0000

Australopithecus deyiremeda ile tanışın! Birkaç yıl önce keşfedilmiş bu yeni tür, 3 milyon yıl önce Etiyopya’da yaşamış bir insanımsı. Ünlü fosil Lucy‘nin ait olduğu Australopithecus afarensis türü ile aynı dönemde yaşamış yeni tür, modern insanın atası olabilir. 4 Mart 2011’de Etiyopya‘nın Afar bölgesinde, tek tük dişlerle bezenmiş bir üst çene bulundu. Aynı günün ilerleyen saatlerinde ve ertesi gün de iki […]

Sonrası Keşfedilen yeni insanımsı modern insanın atası olabilir Gaia Dergi

Bir hak veya lütûf olarak; yaşamak

Gamzegül Kızılcık — Mon, 11 May 2015 14:45:52 +0000

Yaşama hakkı. Çok öz, bir o kadar da içi boşaltılmış bir kavram. İçi boşaltılıp sonra doldurulan bir “hayvan” gibi. Yani o ceylan doğada sekse idi çok daha sevimli, hakkaniyetli ve doğal olacaktı; fakat biz onu öldürüyoruz, içini yapay olarak dolduruyoruz, sonra bir yerlerde süs mahiyetinde bekletiyoruz. Neden; göze hitap ediyor, birilerinin egosunu tatmin ediyor. Hayvanlar […]

Sonrası Bir hak veya lütûf olarak; yaşamak Gaia Dergi

İlginç kanatlarıyla “Yi qi” karşınızda

Selma Çam — Sat, 02 May 2015 13:27:30 +0000

Çin’de yeni keşfedilen küçük bir dinozorun, havada kısa mesafe süzülmeye yarayabilecek, yarasa kanatlarının yapısında olduğu düşünülen küçük kanatları var. Evrimsel geçişler açısından eksik bir noktaya ışık tutacağa benzeyen fosile “tuhaf kanat” anlamına gelen “Yi qi” ismi verildi. Bir zamanların canlısının, fosilleşmiş kalıntıları Batı Çin’de bulundu. Fosilin ön bileklerinden 13 cm’lik başka bir kemik daha çıkıyor ve […]

Sonrası İlginç kanatlarıyla “Yi qi” karşınızda Gaia Dergi

İçimizdeki yabancılar genlerimize işlemiş

Selma Çam — Fri, 20 Mar 2015 14:56:14 +0000

İnsanın da aralarında bulunduğu pek çok hayvanın DNA’sında atalarına ait olmayan yabancı genler tespit edildi. Genome Biology dergisinde yayınlanan çalışmaya göre, bahsedilen bu yabancı genlerin DNA’ya tarih boyunca, çevresindeki mikroskobik canlılardan geçtiği bulundu. Bu güne kadar bizlere hep, genetik maddenin atalardan yavrulara geçtiği öğretilmiştir. Bu şekilde gen aktarımına “dikey gen aktarımı” adı verilir. “Yatay gen […]

Sonrası İçimizdeki yabancılar genlerimize işlemiş Gaia Dergi

Dünya, ilk hayvanlar evrildiğinde donmuş bir kar topuydu

Mimi — Thu, 05 Mar 2015 06:55:53 +0000

Bilim insanlarına ve araştırmalardan çıkan bulgulara göre, yaşamın çeşitliliğini sağlayan çok hücreli hayvanlar, Buzul Çağı’nın bize bir armağanı olabilir. Günümüzden 715 milyon yıl önce, tüm gezegen kar ve buzla örtülüydü. Araştırmalara göre, bu donmuş beyaban, kompleks yapılı, çok hücreli hayvanların doğum yeri olabilir. Buzul Çağı, yeryüzünü oldukça büyük bir duraklama dönemine sürüklemişti. Dünya’daki en sıcak yer […]

Sonrası Dünya, ilk hayvanlar evrildiğinde donmuş bir kar topuydu Gaia Dergi

Evrim süreci ve ara formlar

B. Tommy Fira — Thu, 15 Jan 2015 19:56:46 +0000

Darwin, evrim teorisini ortaya attığı zaman bu teori çok güçsüzdü. Çünkü, Darwin‘in kendisi dahil açıklayamadığı bir eksik, evrim teorisinin gücünü zayıflatıyordu. Bu, daha sonradan başka bir bilim insanı tarafından ortaya atılacak olan geçiş hayvanları, yani modern ismiyle ara form canlıları sayesinde evrim teorisinin bir nebze daha iyi açıklanmasına olanak sağladı. 150 yıldır süregelen çalışmalar neticesinde […]

Sonrası Evrim süreci ve ara formlar Gaia Dergi

Virüslerin beyin hücrelerine etkileri

B. Tommy Fira — Thu, 15 Jan 2015 05:42:01 +0000

İsveç’teki Lund Üniversitesi’nin araştırmaları sonucu, vücudumuzdaki karmaşık yapıların oluşumunda milyonlarca yıl evrim geçirmeye devam eden virüslerin, önemli bir yere sahip olduğu açıklandı. Araştırmaya göre, virüslerin insan beyni ile bağlantısı olduğu ve bunun da karakterimize yansıdığı öne sürülüyor. Bunca zamandır, virüslerin mutasyona uğradığı ve sadece insan vücudunda kullanılmayan DNA’lara etki ettiği düşünülüyordu. Fakat son zamanlarda yapılan […]

Sonrası Virüslerin beyin hücrelerine etkileri Gaia Dergi

İnsan doğaya hükmedebilir mi?

Selma Çam — Thu, 25 Dec 2014 02:00:50 +0000

Hayvan Hakları Memur ve Avukatlar Birliği (AFADA) tarafından, Arjantin’de Buenos Aires hayvanat bahçesinde bulunan ve doğduğu günden beri hayvanat bahçesinde yaşamını sürdürmüş orangutan Sandra’nın, yasadışı bir şekilde alıkonulduğu sebep gösterilerek mahkemeye başvurulması üzerine, Sandra insana özgü “kişilik” hakları edindi ve özgürlük hakkına sahip olduğu gerekçesiyle milli doğa parkına gönderildi. Karar alma aşamasında mahkemeyi en çok […]

Sonrası İnsan doğaya hükmedebilir mi? Gaia Dergi