Ana Sayfa Blog Sayfa 390

NASA Ay’ın yanına “derin uzay habitatları” inşa etmeye başladı

1

Dünyanın yükümüzü taşıyamayacak bir hale bürünmüş olduğu ve mevcut hayatın çöküşe geçmiş olduğu, son dönemlerde sıklıkla belirtilmekte. Bitmek bilmeyen inşaatlar, yollar ve yapılar, durmadan çoğalmakta olan nüfus, savaşlar, sonu gelmeyen güç ve para savaşları, et tüketimi, hayvan katliamları, salınan gazlar dünyanın kaynaklarını tüketmiş durumdalar. İstanbul’da bile son ormanlar üçüncü köprünün inşasıyla beraber yok edildiler. Şimdi ise yan yollar eşliğinde ağaçlar yok edilmeye başlandılar. Bu yan yolların etrafına binalar dikilecek ve bunun sonucunda da İstanbul, oksijenin neredeyse olmadığı, hastalıkların ve salgınların kol gezdiği bir kent haline gelecek. İstanbul örneği, dünyanın bir çok ülkesinde mevcut.

Peki amaç, bilim-kurgu filmlerinde olduğu gibi uzaya kaçmak, orada koloniler oluşturmak mı? Yoksa uzaydaki diğer gezegenleri de sömürmek, onların kaynaklarından faydalanmak mı? Muhtemelen her ikisi.

NASA, gelecekte astronotları barındırabilmek adına “derin uzay habitatları” kurmaya hazırlanıyor. Uzay ajansının Next Step-2 adlı programı 65 milyon dolar bütçe gerektiriyor.

Derin uzay habitatları, Ay’a ve Mars’a yönelik görevleri destekleyecekler. Habitatlar, dünyada tasarlanıp inşa edildiler. İnşa sonrasında, gelecekte bulunacakları uzay ortamına benzer bir ortama yerleştirildiler; bu sayede bilimciler onları rahatlıkla test edebilecekler.

NASA’nın verdiği bilgiye göre bu makineler karmaşık sistemlere ve sayısız özelliklere sahipler. Habitatların içinde depolama yerleri, yaşam destek sistemleri, radyasyon azaltıcılar, izleme sistemleri yanısıra yangın söndürme ve sağlık sistemleri de var.

Habitatlar için hazırlanmış ortam prototipleri NASA ve diğer kuruluşlara projeyi geliştirme imkânı sunuyor.

derin-uzay-habitatlariDerin Uzay Habitatları 2012’de NASA tarafından ortaya konan bir tasarımdı. Bu tasarıma göre dört uzay ekibi görevlisi dünyaya yakın yörüngelerde keşif yapabileceklerdi. Habitatlar 60 günlük, 500 günlük görevler için tasarlanmışlardı. Şimdi ise kapsamları daha da genişletilmiş durumda. Bu sayede daha uzak noktalarda üsler kurulması, mümkün hale gelecek.

Kaynak: RT 

Bob Dylan’in Nobel almasına şaşmamak için 10 sebep

1

2016 Nobel Edebiyat Ödülü Bob Dylan’a verildi. Dün Nobel Komitesinin gerçekleştirdiği açıklama dünya çapında tartışma yarattı. Tartışmanın altında yatan sebep ise “bir müzisyene edebiyat ödülünün verilmiş olması”ydı. 1901 yılından bu yana verilen ödül, ilk defa bir müzisyene layık görüldü. Fakat Dylan’a sadece bir müzisyen demek doğru değil; Dylan sanatın resim, edebiyat, müzik gibi çeşitli alanlarında üretim yapan gerçek bir sanatçı. Ve her şeyden öte bir ozan, bir hikâye anlatım ustası.

Nobel Ödülleri’ni dağıtan İsveç Akademisi tarafından dün açıklanan kararı, akademi sekreteri Sara Danils duyurdu ve niye Bob Dylan’ın bu ödülü hak ettiğini anlattı. Dylan’ın yarattığı yeni şiirsel ifadelerle modern Amerikan müziğinde yeni bir gelenek yarattığını söyleyen Danils, akademinin ödülü verme sebebini şöyle açıkladı:

“Bob Dylan İngilizce diline hâkim büyük bir şairdir, bu açık bir gerçek. John Milton ve William Blake’ten beslenen fakat günümüz edebi geleneklerini de yerel dil ile harmanlayan bir anlayışa sahip olan Dylan, yerel Appalaş şarkılarından güneyin delta blues’una kadar repertuvarını da oldukça geniş bir bölgeden beslemiştir. Bugüne kadar hiç kimse, eserlerinde Rimbaud ve Fransız modernizminden bile etkiler gözlemlenebilen ve tüm bu mirası özgün bir biçimde aynı potada eritebilen Bob Dylan’ın yaptığını yapamamıştır.”

Evet, Bob Dylan hep bir müzisyen olarak tanındı. Ama onun Nobel’e edebiyat alanında layık görülmesine çok şaşmamak gerekiyor, işte bunun için 10 sebep;

1) Bob Dylan, ABD’de 1960’larda ortaya çıkmış olan muhalif ve gelenek yıkıcı şair ve yazarlardan oluşan Beat Kuşağı’nın da temsilcileri arasındadır.

ginsberg-bob-dyln2) Şarkı sözleri sadece bir şarkı sözü değildi hiçbir zaman. Bundan çok birer şiirdi. Bu yüzden ona “Rock’ın Rimbaud’u dendi”

3) Dylan, her albümünde her şarkısında farklı bir şeylerden bahseden bir söz yazarı oldu. Savaşların anlamsızlığından, Tanrı’dan, adalet, cinsellikten, aşktan, her konudan bahsetti.

4) Çok basit görünen ama esasında ortaya nitelikli ve anlamlı bir bütün çıkarması zor olan kafiye sanatını en usta şekilde kullandı.

Bob Dylan5) Bazı şarkıların sözlerini anlamak için ciddi bir emek gerekiyor. Aynen usta yazarların eserlerinde olduğu gibi. Çünkü Dylan şarkıları aynı zamanda birer imge evrenidir de.

6) Beatles’tan George Harrison’un da dediği gibi müzisyenlerin “Sha la la bop” dışında da şarkı sözü yazıp hikayeleri anlatabileceğini müzik dünyasına gösteren ve bu yolu açan ilk müzisyendir. Müzik ve edebiyat ilk kez onunla bu derece yakınlaşmıştır.

7) Bob Dylan, röportajlarının birinde kendisi hakkında bilgi almak isteyenin başvurabileceği en iyi kaynağın şarkıları olduğunu söyledi. İnsanların farklı şarkıları bir araya getirerek genel tabloya ulaşabileceğini ifade etti. Dylan, aynı zamanda otobiyografisini dize ve notalarla onyıllardır anlatan bir yazardır.

bob-dyln-nobel8) Hep belirttiği gibi melodiden çok sözü önemsemiştir. Şöyle der Dylan; “Her zaman şöyle düşündüm. Bir tek gitarı olan bir balad şairi ne yaptığını biliyorsa koca bir orduyu bile sahneden uçurabilir.”

9) Çünkü şarkı yazarlığı müziğin olduğu kadar edebiyatın da parçasıdır. BirŞarkı yazarı da müzisyen olduğu kadar yazardır da. Bu ödül bir yanıyla da bunun artık kanıksanması yolunda bir adımdır.

10) Çünkü bir yazarın olması gerektiği gibi ayrıksıdır, tahmin edilemezdir. Belki çıkıp “Hayır, bu ödülü kabul etmiyorum” diyebilecek de bir sanatçıdır Dylan.

Uzay şehri “Asgardia” için vatandaşlar aranıyor

1

Dünyanın kavgaları ve çekişmelerinden uzak bir yerde, uzayda yaşamak ister misiniz? O halde Asgardia vatandaşı olmak için formu doldurmaya başlayın, dünyadaki stresten uzak olan bu yerin arkasında “çılgın Rus Roket fizikçisi” Dr. Igor Ashurbeyli bulunuyor.

Dr. Igor Ashurbeyli geçtiğimiz çarşamba günü Paris’te yaptığı konuşmada uzayda yaşayacak topluluk için Norveç mitolojisinde bulunan Asgard ismini seçti.

Bu şekilde şehrin varlığı efsanesi de gerçeğe dönüşmüş olacak.

Asgardia’nın gerçeğe dönüşmesi için 4 Ekim 2017 tarihi verildi. Bu tarih Sovyet Sputnik 1 uydusunun gönderildiği tarihin yıl dönümü olması özelliğini taşıyor.

Uzayda yaşayacak bu “millet” için bayrak tasarımı, sembol ve milli marş için çalışmalar sürüyor.

Başvurular 2017’de son bulacak.

Ahurbeyli’nin Room Space Journal’e yaptığı açıklama şu şekilde: “Asgardia felsefi açıdan benzersiz bir görünüşe sahip, tüm insanlığa ve birbirimize hizmet edecek ve şehrin refahı ve zenginliği ile birlikte kurulmuş olacak.“

ashurbeyli-asgardia
Dr. Igor Ashurbeyli

Muhtemel uzay-vatandaşları 18 yaşından büyük olacak. Başvuru formu aynı zamanda e-mail adresini içermek zorunda. Ashurbeyli Viyana’da bulunan Uluslararası Uzay Araştırmaları kurumunun da kurucusu. Ashurbeyli, Asgardia vatandaşları sayısının 100 bine ulaşması durumunda resmi bir ülke olmak için Birleşmiş Milletler’e başvuracaklarını da söyledi.

Şehirle ilgili detaylı ve resmi bilgilere burdan ulaşabilir ve isterseniz başvuru yapabilirsiniz.

Kerbela olayı, Alevilik ve oryantalist ressam Fausto Zonaro

Kerbela olayı ve Alevilik

10 Ekim 680 tarihinde, Irak’ın Kerbela şehri yakınlarında Hz. Hüseyin ve beraberindeki 71 kişi Emevi hanedanına bağlı bir ordu tarafından kuşatılmıştır. Neticede Hz. Hüseyin ve taraftarlarının öldürülmesi ile sonuçlanan Kerbela Olayı yüzyıllardır Alevi-Bektaşi toplumunda özel ritüeller ile anılmaktadır. Muharrem ayının 10. gününde Cem evleri başta olmak üzere meydanlar, lokaller, kültür merkezleri çeşitli mersiyelerin okunduğu, insanların bu olaya yas tuttuğu mekânlar haline gelir. Bu güne “Aşure” günü denir ve köken olarak Arapça 10 anlamına gelen “Aşar” kelimesinden türemiştir.

Toplu matem ve yas tutmanın yanı sıra Muharrem ayı boyunca insanlar bu matemi günlük yaşantılarına da yansıtırlar. Anadolu Aleviliğinde bu ay boyunca aynaya bakmak haram olarak nitelendirilir. Nedeni Hz. Hüseyin’in başının kesildiği bu dönemde kendi başlarını omuzlarının üstünde sağlam görmenin Kerbela’da hayatını kaybedenlere bir saygısızlık olacağı düşüncesidir. Ayrıca bu ay boyunca Alevilik inancındaki insanlar et yememeye, masada bıçak bulundurmamaya ve suyu saf şekilde içmemeye özen gösterirler. “Muharrem Orucu” denilen 3 ile 10 gün arasında tutulan, bu süre boyunca da özellikle kötü söz ve düşüncelerden kaçınılan bir oruç vazifesi yerine getirilir. Ayrıca bu ay içerisinde Aşure denilen tahıl ağırlıklı bir çorba pişirilir, tadımlık bir şekilde misafirlere ve komşulara ikram edilir.

Oryantalist ressam Fausto Zonaro

Fausto Zonaro dönemin Avusturya İmparatorluğu’na bağlı Padova kentinin Masi kasabasında doğmuş bir İtalyan’dır. Çocukluğunda babası ile beraber yapı işlerinde çalışmış bu konuda uzmanlaşmıştır. Ancak ressam olma isteğine karşı koyamayarak 16 yaşındayken Lendinara’da resim eğitimi almıştır. Daha sonra yetenekli ressamlardan olan Napolone Nani ile irtibata geçmiş bir müddet kendisinden özel dersler almıştır. İlk sergisini İtalya’da açmış, daha sonra Fransa’ya gitmiştir. Fransa’da kendisini iyice geliştiren Zonaro tekrardan İtalya’ya dönmüş ve hayatını değiştirecek olan Elisa Pante ile tanışmıştır. Bir süre sonra Pante ile Zonaro evlenmiş ve ortak kararları doğrultusunda İstanbul’a gitmişlerdir. Taksim’de mütevazı bir dairede yaşamaya başlamışlardır.

Zonaro bir süre çizdiği manzara resimlerini satarak geçimini sağlamış bu arada da ismi çevrede duyulmaya başlanmıştır. İstanbul ve Osmanlı kültürüne hayran kalan Zonaro, Batıdan gelip Doğu hakkında gözlemlerde bulunduğu için dönemin “yerinden aktaran” Oryantalistlerindendir. Çalışmalarına dönemin Osmanlı toplumunu, Osmanlı kültürel ve günlük yaşamını muhteşem çizimlerle aktaran Zonaro, bir süre sonra Osmanlı entelektüellerinden Osman Hamdi bey ile tanışma şansı bulmuştur. Resimleriyle Osmanlı Sultanı 2. Abdülhamit’i etkileyen Zonaro kısa sürede sarayın en önemli ressamlarından olmuştur.

10 Muharrem tablosu

Zonaro saraya girdiği andan itibaren eserleriyle Sultan Abdülhamit’i etkilemiş ve desteğini almıştır. 2. Abdülhamit, Fausto Zonaro’dan dönemin İran kadısına Muharrem Ayı’nda hediye edilmek üzere bir tablo yapmasını istemiştir. Zonaro bu isteği yerine getirebilmek için Muharrem hazırlıkları yapan Cem evleri, Alevi tekke ve dergâhlarını dolaşmış, Kerbela Olayı hakkında sohbetlerde bulunmuştur. Özellikle siluet, gölgelendirme ve ışığın muhteşem kullanıldığı; duyguların kâğıttan neredeyse taştığı “10 Muharrem” tablosunu çizmiş, sarayı ve Sultan Abdülhamit’i kendisine hayran bırakmıştır.

10-muharram-fausto-zonaroEserde bir Muharrem Cemi sırasında beyazlar giyinip “Sinsin” ateşi etrafında halkalar oluşturan daha sonra ellerindeki bıçaklarla İmam Hüseyin’in acısını yaşamak adına kendi canlarını yakan Alevi dervişler resmedilmiştir. İnsan yüzleri acıyı dışa vuracak şekilde ustaca çizilmiş, ışığın ve gölgenin oranı incecik işlenmiştir.

Tüm bu emeğe rağmen eser İran kadısının ölümü üzerine Zonaro’ya iade edilmiştir. Bir müddet sonra da Trablusgarp Savaşı’nın çıkması ve Osmanlı-İtalya ilişkilerinin bozulması neticesinde İstanbul’daki İtalyanlar sınır dışı edilmiştir. Fausto Zonaro da bu dışlanmaya dâhil edilmiş, eserlerinin bir kısmını yok pahasına satıp İtalya’ya gitmek zorunda kalmıştır.

Zonaro 10 Muharrem’i satmamış, San Remo’ya yerleşmiş ve “Türk Ressamlığına” devam etmiştir. Eser, Zonaro’nun ölümünden seneler sonra İtalya’da tesadüfen bir Türk koleksiyoner tarafından fark edilip satın alınmıştır. Daha sonra doğduğu topraklara geri dönen eser İstanbul Modern Sanat Müzesi’nde halen sergilenmektedir.

Hazırlayan: Hüseyin Demirci

Çerçöp geri dönüyor: Hikâyeni paylaş!

Çerçöp olarak, uzun bir aradan sonra sizinle israf karşıtı “Hikâye” etkinliğiyle buluşuyoruz. Etiketler yerine hikâyeleri koyuyoruz!

Giydiklerimizi, kullandıklarımızı, yediklerimizi ihtiyaçtan dolayı mı alıyoruz ve bunları -bazen ne kadar sıklıkla kullandığımızı bile fark etmeden- atıyor muyuz?

İhtiyacımız olan bir şeyi başkasından almaktan çekiniyor muyuz veya onun neden/nasıl kullanılmadığına dair şüphe duyduğumuzdan ikinci el eşya/kıyafet al(a)mıyor veya kullandıklarımızı başkalarıyla paylaş(a)mıyor muyuz?

O zaman gelin önyargıları birlikte kıralım ve eşyalarımızı hikâyeleriyle birlikte paylaşalım!

Sadece eşyalarınızın hikayesini değil, sizin de israf karşıtı fikirlerinizi duymayı ve çerçöpü sizle paylaşmayı sabırsızlıkla bekliyoruz.

Etiketler yerine hikayeleri tercih ediyoruz ve Lao Tzu’nun dediği gibi bilgeliği elde etmenin her gün bir şeyler vererek gerçekleştiğine inanıyoruz!

Not: Eşyalarınızın (evde bir köşede duran alıp beğenmediğiniz kuru yiyecekler de buna dahil) üzerine fotoğrafta görüldüğü gibi kısa hikâyeler şiirler, sözler veya neden vermek istediğinize dair birkaç cümle yazabilirsiniz.)

Pazar günü Haymatlos’un bahçesinde başkalarına vermek istediğimiz eşyaları parasız ve karşılıksız olarak sergiliyoruz.

Bir şey getirmeseniz/almak istemeseniz bile gelin bir pazarı da beraber paylaşalım!

Ankara’ya kış geliyor, yine AVM vakti geliyor, değil mi? Eşyaya olan baağlılığını/bağımlılığını sorgulama vakti şimdi. Çok severek aldığın vazoyu hiç kullanmadın, bazı kıyafetlerin artık sana olmuyor, gelen hediyeyi beğenmedin aslında, ama ayrılmak da istemiyorsun onlardan. Ya da çok sevdiğin kitabı okusun istiyorsun başkaları da. Gel, pazar günü hikâyesini iliştir üstüne, paylaş, hafifle. Etiketler olmasın, fiyatlar olmasın, dilediğini bırak dilediğini al. Pazar günü görüşmek üzere!

modern-kolelikFacebook etkinlik sayfası

Hazırlayan: Çerçöp Çorbacılar

Nilgün Marmara, kuş koysunlar senin yoluna

“Üşümüşüm
Bu yaklaşan kışla değil
Deniz ürpertisi, göğün alacasıyla değil
Ellerimin soğukluğu hep bir kalabalıkta
Kaçışının gizini gönlünde tuttuğun
Bilisiz aşkı (nı) ver bana!
Üşümeyeyim…”

Öyle dizeler var ki ruha batıyor sanki. Delip geçiyor yüreği. Üstelik sadece şiirin etkileyiciliği değil bunu yapan, kendinize ait bir parçanın varlığı sarsıyor insanı biraz da. Nitekim an gelir ruhun yansıması öyle vurur ki mısraya, sanki kendi kaleminden çıkmışçasına sahiplenirsin şiiri de, kalem ehlini de. O saatten sonra ruhdaşınız olur şair, hayaldaşınız olur ve hatta derininizi en iyi bilen sırdaşınız…

Benim de derinimdekileri en iyi bilen dizeler, çoğu zaman Nilgün Marmara’nın kaleminden çıktı. O oldu benim sızıdaşım. Ne zaman ki okudum: “Ülkem yok, cinsim yok, soyum yok, ırkım yok ve bunlara mal ettirici biricik güç, inancım yok. Hiçlik tanrısının kayrasıyla kutsanmış ben yalnızca buna inanabilirim, ben”i, kapıldım dizelerin ruhumla aynılığına ve Nilgün Marmara’nın derin dünyasına.

Marmara, 1958 yılında İstanbul’da doğdu. Ortaokul ve liseyi Kadıköy Maarif Koleji ve Lisesi’nde bitirdi. Boğaziçi Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı’nı Sylvia Plath hakkında yaptığı tezle bitirdi. Nitekim Sylvia’yı hep çok sevdi, onun da ruhdaşı Sylvia idi.

Geniş bir edebiyat çevresi olan Nilgün Marmara, Marmaris’te bir tatil köyünde çalıştı, sonra Ulusoy’da yönetici sekreterliği yaptı. Kısa süren yönetici sekreterliği döneminin ardından bir reklam şirketine metin yazarı olarak girdi. Fakat çalıştığı ilk gün bir cenaze ilanı yazması istenince işten ayrıldı. Daha sonra çalışma hayatının farklı alanlarında yer alsa da idealist ruhu devam etmesini önledi. Bu süreç sonrası kendini tamamen şiirlerine verdi.

“Kendilerini ölmeden ceset olarak algılayanlar, intiharlarını başkalarının bir vasiyeti gerçekleştireceği gibi gerçekleştirir. Ölüm yaşarken vardır, olmuştur. Cesedi yakarak ortadan kaldırmak gerekir” diyen Nilgün Marmara, 13 Ekim 1987’de evinin penceresinden kendini ölüme savurdu.

Toplumsal rolleri ile şairliği arasında yoğun bir savaş veren genç şair, hayatına dair son sözü böylece söylemiş oldu. Nitekim onun için ölüm, sadece ölüm değildi. Bir özgürleşmeydi de aynı zamanda:

“…Yavru Ceylan’ı nasıl öldürüyor, onu öldürmekle özgürleştirmek arasında hiçbir fark yoktur belki de.”

Nilgün Marmara, geriye gidişi kadar sarsıcı, derin dizeler bıraktı. Sadece şair dostlarıyla paylaştığı şiirleri ve notları ardından, Daktiloya Çekilmiş Şiirler ve Kırmızı Kahverengi Defter adıyla bir araya getirildi.

nilgun-marmara-1Marmara, hayatını kalemiyle şiire işleyen kadınlardandı. Ayrıca tezinde de bakış açısını sık sık işlemişti. Plath için kurduğu şu cümle onunla ilgili de çok şey söylüyordu aslında:

“Kadınlara ikinci sınıflığı dayatan ve sarınmaları için, ıstırapla dokunmuş bir kumaştan başka bir şey sunmayan bir toplumun kurbanı olan Plath, uzlaşmayı reddeder ve uyumlu sosyal varlıkların çirkinliğine kaçınılmaz bir tepki olarak intiharı seçer.”

Kaynak: Seda Köycü, Haline Poświatowska ve Nilgün Marmara: İlki Yaşama, Diğeri Ölüme Seslendi, Türkiyeli Kadın Yazarlar adlı site

Yoga ile iç ve dış doğamızı iyileştirmek

“Doğa hakkında endişelenmemize gerek yok çünkü doğa kendi başının çaresine bakabilen akıllı bir sistem. Eğer insanlar doğayı korumak yerine ona zarar verirlerse, doğa insanlığı cezalandıracaktır.”
Swami Satyananda Saraswati


Dış doğayı korumak için konuştuğumuz ve yaptığımız onlarca şey var: Ekolojik ayak izimizi azaltmak, yerel beslenmek, tüketmemek… Peki, kendi fiziksel, ruhsal, zihinsel doğamıza bakmak ve korumak hakkında neler yapıyoruz? Doğanın kötüye kullanılmasının bizim üzerimizdeki etkileri neler?

“Doğa kendi başının çaresine bakabilir fakat biz kendi doğamızı nasıl kabul edeceğiz ve koruyacağız? Kendi iç dünyamızı hem dışarda olan hem de içimizde olan kaotik ortamdan nasıl koruyacağız? Dış doğadaki tehlikeler kadar kendimizi rahatsız edici duygular, başa çıkılmaz tutkular ve agresif düşünceler gibi içsel tehlikelerimizden nasıl koruyacağız?”

Processed with VSCO with c1 preset

İçsel kirlenme

Öncelikle dünyanın bizim zihnimizin bir yansıması olduğunu anlamamız gerek. Dünyanın ve doğanın denge içerisinde olmamasının; biz insanların içsel dengemizi kaybettiğimizden kaynaklandığını fark etmeliyiz. Zihnimizle olan bağları çoktan kopardık, kendimize ve başkalarına karşı hem davranışlarımız hem düşüncelerimiz artık doğruluktan saptı. Belki de dış dünya hakkında endişelenmek yerine kendi iç doğamız hakkında kaygılanmayı ilk sıraya almalıyız; çünkü toplum ve dünya kendi düşünce yollarımızı ve farkındalığımızı değiştirmeden değişmeyecek. Kendi içimizdeki duygusal ve zihinsel kirlilik herhangi bir dışsal kirlilikten daha tehlikelidir ve ilk önce bunun temizlenmesi gerekmektedir.

Kargaşayı yoga ile durultmak

Sadece yoga 21. yüzyılın zihinsel yapısını değiştirebilir ve sevgi, huzur, anlayış, tolerans ve kabul ediş gibi daha derin özellikleri geliştirmemizde yardımcı olabilir. Yoga içsel ve dışsal olarak bütün bir yaşam pratiğidir. Bu kişinin kendisini kendisine, başkalarına ve doğaya açması anlamına da gelmektedir. Başa çıkılmaz düşüncelerimizi ve duygularımızı tekrar kontrol altına almaya ve bunları huzur, denge ve sükûnete döndürmeye ihtiyacımız var. Bu duygular da bağımsız duygular değil, aksine toplum ve doğa ile doğrudan bağlantılı duygulardır. Yoga ile dengeyi yeniden keşfederek bakış açımız değişecek ve bu yeni bakış açısı farkındalık uyandırarak içsel ve dışsal dünyalarımızdaki kirlilikler üzerine çözümler türeteceğiz.

Yoga ile sahip olduğumuz iki hediyeye iyi bakmanın sorumluluğumuz ve görevimiz olduğunu fark ederiz: Doğa adındaki yaşamımızın doğrudan bağlı olduğu karmaşık yapı ve içinde yaşadığımız zihin-beden karmaşık yapısı..

Asana (Duruş)

Zihin sağlığı beden sağlığı ile doğrudan alakalıdır. Sağlam kafa sağlam vücutta bulunur sözü buna iyi bir referanstır. Yogiler belirli bir duruşa girmenin zihin ve beden üzerine etkilerini gözlemleyerek yoga duruşlarını geliştirmişlerdir. Doğada hayvanların kendi vücutlarıyla ne kadar uyum içerisinde yaşadıklarını görerek yoga asanaları ile insanların da doğasında olan gücü, esnekliği ve dengeyi yeniden kazanmalarını sağlamışlardır. Bu gözlemler ile geliştirilen fiziksel duruşlar ile hormon dengesi de dahil olmak üzere içsel dengeye ulaşarak zihin-beden kompleksinin iyileşmesi sağlanmaktadır.

Şiddetsizlik

Şiddetsizlik doğu felsefelerinin ilk öğretisidir ve her türlü olumsuz davranıştan uzak durmayı öğütler. Yaşayan tüm canlılarla ve kendimizle ilişkimizi sevgi temeline kurarak onlara hiçbir zarar vermemeyi anlatır. Başkalarına zarar vermek öfkeden doğar ve öfke de kişiliğimizde korkuya evrilir ve büyür, gittikçe daha fazla şiddet uygulayan birisi haline dönüşürüz. Hayvanları öldürürüz, dünyanın sonu yokmuş gibi tüketmeye başlarız. Şiddetsizlik pratiği ile hem iç doğamızla hem de dış doğamızla uyum içerisinde yaşamanın anahtarını keşfedebilir ve tüm kirliliklerden arınabiliriz.

Sevgi, empati ve anlayış duygularımızı tekrar canlandırmak, dengeyi yeniden keşfetmek ve iç-dış dünyamızda uyum içerisinde yaşamak küçük bir farkındalıkla başlıyor. Yoga size iyi gelecek.

Esinlenme: Yoga Mag

Reklamlarda metalaşmış kadın imgesi ve kullanım şekilleri

1

Tüketiciye ürün pazarlarken bir yaşam tarzı ve bir davranış biçimi de sunan reklamlar, yıllardır kadını bir sömürü nesnesi ve meta olarak kullanmıştır. Reklamcılar, izleyicilere zaman zaman ürünlerin rasyonel faydalarını anlatıp bilgilendirme yaparken zaman zaman da duygusal mesajlar vererek onları psikolojik olarak etkilemeye çalışırlar. Bu etkileme sürecinde kadının kullanımı, ataerkil bakış açısının olduğu bir sistemde alışılmış bir uygulamadır.

Reklam, ürünleri satarken izleyici ile duygusal bir bağ kurmayı hedefler. Böylelikle stereotipleşmiş aile yaşantıları, mutlu evlilikler, ilişkiler ve sosyal yaşantılar sunar. Kadın, reklamlarda hem hedef hem de araçtır. Hedeftir, çünkü, kadın erkeğe göre tüketimle daha çok özdeşleştirilmiştir. Tüketirken de “ideal kadın bedenine” ulaşmaya çalışmayı hedefleyerek sürekli mal ve hizmet satın alır. Diğer bir yandan araçtır, çünkü hem kadının kendisine hem de toplumun diğer üyeleri olan erkeklere satın alma eylemini yaptıracak olan kadındır.

Reklamlarda yer alan kadın karakterler, genellikle iki şekilde yansıtılmaktadır: Anne veya güzel, genç, bekar kadın. Kadın, iyi bir anne ve eş olarak “muhafazakâr” yapının devamını sağlayan en önemli unsurdur. Kadın genellikle ev içi işlerde mutfak, banyo, temizlik, yemek yapma, çocuk bakımı, eş bakımı, evi ile ilgilenen, maddi ve manevi olarak eşinden beslenen bir varlık olarak sunulmaktadır. Bir diğer sunum ise kadının cinsiyetine ve dişiliğine yapılan vurgudur. Kadın bir seks objesi olarak sunulur. Burada kadının vücut hatları ve vücudunun çıplaklığı, çekici güç olarak kullanılır.

Reklamlar, toplumda biçilmiş roller ve bunların devamlılığı üzerinden pirim yapmaktadır. Örneğin kadın veya erkek, zayıflamak için herhangi bir diyet ürünü kullanabilir. Oysa ürünün reklamında sadece kadına yer verilmektedir. Zayıflamak, fit ve güzel görünmenin bir mecburiyetmiş gibi sunulmasının yanısıra bunlar sadece kadına özgü şeylermiş gibi lanse edilir. Ya da bir dondurma reklamında medyanın cinsiyetçi tanımına uygun bir kadının (seksi, güzel, zayıf) kullanılması, dondurma tüketicisine -olmayan- bir yaşam tarzını empoze eder.

Kadın ve erkeğin rol dağılımındaki farklılaşma günümüz dünyasında doğum kontrol yöntemlerinin artması ve erkeğin fiziksel gücünü göstermesi gereken koşulların giderek azalması gibi nedenlerle büyük ölçüde ortadan kalkmıştır. Değişen toplumsal özelliklerle beraber, kadının imajında da bazı değişiklikler olmuştur. Medyada ve toplumda seks objesi ve anne imajlarının dışında, yeni bir stereotip vardır: “Süper kadın“. Genellikle, hem ev hem de işyerindeki işleri halleden; bağımsızlığını ve kendine olan güvenini kullandığı ürüne borçlu olan eğitimli “özgür kadın” olarak sunulur.

Eski bir reklam olan olan Orkid’in “Çocuk da yaparım, kariyer de” kampanyası, “süper kadın” tanımına uygun en iyi örneklerdendir. “Thirties is new twenties” (30’lar yeni 20’lerdir) söylemleri ekseninde, geçmiş dönemlerin aksine kadın uzun eğitim süreci ve sınavlardan sonra 30’lu yaşlarına geldiğinde iş hayatına atılır, aynı dönemlerde evlenip çocuk yapar. Ve kadınlığının keyfini çıkarması gerektiği vurgulanır.

Bu kadar klişenin ardından sürekli değişen dünyada sadece kadın olmanın ve güzellik anlayışının fiziksel görünümüden öte kavram olduğunu vurgulayan reklam kampanyaları da yapılmıştır. Dove’un “Gerçek Güzellik” adlı kampanyası, izleyicilerle direkt özdeşleşmeyi başarmıştı. Farklı ırklardan, farklı tipte, farklı ölçülere sahip kadınların yer aldığı kampanya, tüketici tarafından oldukça gerçekçi bulundu.

Diğer ilgi çeken bir reklam yine Orkid’in “Kız Gibi” kampanyasıdır. Erkek egemenliğindeki dünyada kadın olmanın zorluğuna vurgu yapan kampanya, ilk regllerini yaşayan ergenlik dönemindeki kızların daha çok desteklenmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Son olarak hazır giyim mağazası olan H&M’in kampanyasında “toplumsal cinsiyetsiz”lik üzerine eğilerek maskülen, saçları tıraşlı, koltuk altı tüyleriyle mutlu, kaslı ve kilolu kadınları kullanarak, Dove’un “real beauty” kampanyasına benzer bir içerik üretmiş ve dikkat çekmiştir. (Bu konuyla ilgili Gaia yazarlarımızdan Yusufcan Artural’ın güzel bir içeriği var*)

Her ne kadar verdiğim son dört örnek metalaşmış “kadın” tasfirini yerle bir ederek kadın tüketicileriyle “samimi” bir bağ kurmayı hedeflese de, bu tarzın da şeytani kapitalist düzende hiç de masum olamadığını görmek gerekir.

reklam1
1950’ler, Charles Antell. Kötü saç günündeyseniz ölmek isteyebilirsiniz.
reklam2
1952 Schlitz “Üzülme hayatım, sonuçta birayı yakmadın!”. Kadınların beceriksiz ve aptal olduğuna yönelik vurguların yapıldığı dönemler…
reklam3
1953 Alcoa “Yani bu şişeyi bir kadının bile açabileceğini mi söylüyorsun?”. Kulaklarımızda çınlayan “Bir kadının bilee” sözleri
reklam4
1967 Brown & Williamson “En iyi kadın, ince ve zengin olandır.” Kadını metalaştırmayı sigara üzerinden göze sokmak
reklam5
1967, Drummond. Erkekler için üretilen kıyafetlerin reklamında bile çıplak kadın bedeni kullanımı
reklam6
1968, Procter & Gamble “Geleceğin kadınları Ay’ı yaşanacak bir yer yapacaklar”. Tabii ki temizleyerek…
reklam7
1969, Pepsi. “Tadı diğer soğukları ezer”. Bu kampanya çeşitliliğinde Pepsi, özellikle sarışın kadınları kullanarak, Kuzey Avrupalı kadın imajı üzerinden yürümüş.
reklam8
1971, Mini. “Basit kullanım için otomatik vitesli” Kadının bakışından da anlaşılabileceği gibi reklam yine kadının zekasına (!) vurgu yapmıştır.
reklam9
1974, Weyenberg Shoes- “Onu ait olduğu yerde tut” Kadının yeri çıplak olarak ayağınızın dibidir.
reklam10
1975, Love’s Baby Soft Şampuan “Masumluk düşündüğünüzden daha seksidir.” Açıkça pedofililiği övüyor.
reklam11
1979, Soroc. O dönemde artan bilgisayarlar üretiminde, reklamlarda yine kadın güzelliği ile ilişkilendirilmiştir.
reklam12
1980’ler, Maybelline. “Madonna? Hayır Maybelline”. Kullanılan kozmetik ürünlerle, ünlülerin yaşam tarzına erişebilirsiniz.
reklam13
1986, More. “Daha fazlası için cesaret et”
reklam14
1997, Nintendo Gameboy Pocket. “Dikkat dağıtıcı” Kadınla zaman geçirmek yerine gameboy oynamayı tercih etmek için kadını yatağa bağlı olarak göstermeyi tercih etmişler.
reklam15
2004, Dove “Gerçek Güzellik” Medyada tasvir edilen güzellik anlaşını yıkarak gerçek ölçüleri ön plana çıkarmıştır.
reklam16
2014, Orkid “Kız Gibi”. Genç kızların sosyal yaşamlarında yetenekleri için daha çok desteklenmesi vurgulanmıştır.
reklam17
2015 Protein World. “Yaz Vücudunuz Hazır mı?” Kadınların çokça tepkisini çeken reklamlar bir süre sonra kaldırılmıştır. Diğer firmalar da yaptıkları benzer tasarımla, tepkilerini ortaya koymuşlardır.
reklam18
2015 Protein World. “Yaz Vücudunuz Hazır mı?” Kadınların çokça tepkisini çeken reklamlar bir süre sonra kaldırılmıştır. Diğer firmalar da yaptıkları benzer tasarımla, tepkilerini ortaya koymuşlardır.
reklam19
2016, H&M. “Kendin ol” vurgusu yapılmıştır.

Kaynaklar:

  • TELEVİZYONDA CİNSİYETÇİLİK: REKLAM FİLMLERİ ÜZERİNDEN BİR ANALİZ  – Aybike SERTAŞ
  • REKLAMLARDA TOPLUMSAL CİNSİYET KAVRAMI ve KADIN İMGESİNİN KULLANIMI; BİR İÇERİK ANALİZİ  – Arş.Gör. Duygu DUMANLI

Distopyaya hoşgeldiniz: “Yeni İstanbul”

1

Kuzey Ormanları Savunması’ndan bir grup aktivist, haftasonu 3. havalimanının yarattığı tahribatı ve İstanbul’u nasıl bir gelecek beklediğini göstermek amaçlı Yeniköy’de piknik yaptı.

KOS aktivistleri, piknik ile ilgili yaptıkları açıklamada yaşanabilir bir İstanbul için başta 3. havalimanı projesi olmak üzere Kuzey Ormanları’na gözünü diken her türlü projeye karşı İstanbulluların birbirlerine kenetlenmesi gerektiğini vurguladılar.

3. havalimanı projesinin gerçekleşmesi durumunda olacakları şu şekilde belirttiler:

  • Milyonlarca ağacı ve bölge ekosistemine bağlı yaşayan canlıları yok edecek; bölgede geçimini sağlayan köylüler yurtsuz kalacak.
  • Yüzde 90’ı göl ve orman olan havalimanı proje bölgesini betona dönüştürerek bölgede yeni bir kent yaratılacak, İstanbul’un nüfusu katlanacak.
  • Ormansızlaşma ve betonlaşma ile bölgede yeni ısı adaları oluşacak; İstanbul’a nefes sağlayan kuzeyden esen rüzgarların önü kesilecek.
  • Havacılık sektöründen kaynaklı karbon emisyonları artışına ivme kazandırarak hali hazırda içinden geçmekte olduğumuz iklim değişikliğini hızlandıracak.
  • Kadim zamanlardan beri birarada var olmuş İstanbul ve Kuzey Ormanları’nı birbirinden koparacak; İstanbul sürdürülemez, yaşanılmaz bir distopyaya dönüşecek.

Havacılık sektörüne karşı 28 Eylül – 8 Ekim tarihleri arasında Uluslararası Eylem Haftası etkinlikleri kapsamında gerçekleştirilen pikniğin açıklaması ise şu şekilde:

“Derler ki bir zamanlar kumullarıyla, meralarıyla, balıkların yaşadığı göletleriyle Kuzey Ormanları’nda sadece göçmen kuşların iniş yapabildiği saklı cennetler varmış. Binlerce yıl tüm canlıların yaşam kaynağı olmuş.

Ve bir gün bu saklı cennetin misafirlerinden insan kendisinin her şeyin efendisi olabileceği sanrısına kapılmış. Tükettikçe semirmiş, semirdikçe tüketmiş. İnşa ettiği kibir anıtları kentlere yayılırken, kentler sınırlarından taşarak dört bir yanı işgal etmeye başlamış.”

OLYMPUS DIGITAL CAMERADistopyaya hoşgeldiniz: "Yeni İstanbul"Distopyaya hoşgeldiniz: "Yeni İstanbul"Distopyaya hoşgeldiniz: "Yeni İstanbul"OLYMPUS DIGITAL CAMERAKaynak: KOS 

Fotoğrafta erkek hegemonyasına karşı bir duruş: Kadın gözüyle erkek bedenine bakmak

Türkiyeli, farklı meslek gruplarından, farklı yaşlardan 22 kadının bir araya gelerek oluşturduğu kadıNgözÜyle fotoğraf grubu, ilk “nü” fotoğraf sergisini 3-16 Kasım tarihleri arasında Fransa’da, Nancy şehrinde gerçekleştirecek. Ancak onları ilgi çekici ve “ilk” yapan özellikleri bambaşka. 

Öncelikle hepsinin isimlerini birer birer okumalı, unutmamalıyız: Bahar Akkoyun, Ceren Bıyıklı, Dana Orhon, Elif Gökçe, Esra Çolak, Halime Tural, İpek Kuray Özşahin, Jasemin Sadıker, Kler Kasutol, Candan Taşatmanlar, Liriya Lee, Mehtap Bülbül, Meltem Çiftçi, Nurhayat Yenice, Oylum Bülbül Ananas, Özlem Demircan, Özlem Yıldırım Gözde, Özlem Sezgin, Pınar Derin Gençer, Semra Uyar, Servet Deniz, Sevinç Doğu Yılmaz, Ülkü Aydın.

Bu cesur 22 kadın, fotoğrafçı Niko Guido‘nun danışmanlığında, nü sanatın erkek fotoğrafçı ve kadın model ekseninde sıkışıp kalmasını eleştirmek amacıyla dört yıl süren bir çalışma hazırladılar. Çalışmalarında ise beden algısı, toplumsal cinsiyet ve mahremiyet kavramlarını yeniden yorumladılar ve dünyada bir ilke imza atarak erkek nü üzerine proje geliştirdiler. 

Mimar, grafiker, ev hanımı, bankacı, akademisyen, emekli, çevirmen, turist rehberi, doğum fotoğrafçısı gibi birçok meslek grubuna mensuplar ve yaşları 20 ile 70 arasında değişiyor. Türkiye’de sergi salonu arayışları olumlu sonuçlanmamış ve nihayetinde fotoğrafları Fransa’nın Nancy şehrinde Galerie Neuf’te sergilemeye karar vermişler. 

kadıNgözÜyle fotoğraf grubu ise düşüncelerini şu şekilde dile getiriyor:

“Bu proje hayatın ve sanatın neredeyse her alanındaki erkek egemenliğine karşı bir duruştur. Çoğunlukla erkek sanatçıların ellerinden çıkan ve kadın bedenini ‘estetik bir obje’ olarak ele alan eserler zaman içinde doğallaşmış ve genel kabul görmüştür. Bu nedenle ‘kadıNgözÜyle’ erkek bedenine bakmak, Türkiye’de kadın bedeninde doğmanın utanç ve suçluluk hisleriyle örülü yazgısı yüzünden bir tabuyu yıkmakla eş anlamlıdır.

Bizler kadıNgözÜyle erkek bedenine bakarak bir nevi empati geliştirmeyi, ışığı ve hikayesiyle erkek bedeninin de ‘estetik’ ve ‘sanatsal’ olabileceğini göstermeyi amaçladık. Kimimiz erkek bedenin de aciz ve kırılgan olabileceğini, kimimiz kadının nasıl objeleştirildiğini, kimimiz erkeklerin de salt ‘estetik kaygılar’ içerisinde fotoğraflanabileceğini, hatta erkek bedeninin de istenirse bir ‘arzu nesnesi’ olarak görülebileceğini gösterdi. Nü erkek fotoğrafı çekerek kadın bedeninin metalaştırılması karşısında bir duruş sergileyen ve farkındalık yaratmayı amaçlayan bir projenin ilk adımlarını attık. Projemizin çıkış noktası ek anlamlar katmaya gerek bırakmayacak kadar güçlüdür. Malûm Türkiye’de kız çocuğu olarak dünyaya geldiyseniz hayat zordur.

Bedeninizden dolayı kendinizi suçlu hissetmeyi öğretirler. Bedeniniz sizin değil, erkek bakışı ve ‘normlarının’ hizmetindedir. Söz konusu ‘normlar’ klasik nü çalışmalarda ise estetize edilmiş haliyle karşımıza çıkar. Maalesef kadına ve sanata bakışın içler acısı durumda olduğu, insanların bedenlere ve toplumsal cinsiyetlerine hapsedildiği bir dünyada yaşıyoruz. Bizler bu projede yer almakla içselleştirmemiz beklenen sınırları aşma cesareti gösterdik.”

3-16 Kasım 2016 tarihleri arasında açık kalacak olan sergi, A Ta Turquie Derneği ve Nancy Belediyesi’nin ev sahipliğinde gerçekleşecek.

kadin-gozuyle-bahar-akkoyun
Bahar Akkoyun
kadin-gozuyle-candan-tassatmanlar
Candan Tassatmanlar
kadin-gozuyle-dana-orhon
Dana Orhon
kadin-gozuyle-halime-goral
Halime Tural
kadin-gozuyle-ipek-kuray-ozsahin
İpek Kuray Özşahin
kadin-gozuyle-jasemin-sadiker
Jasemin Sadıker
kadin-gozuyle-kler-kasuto
Kler Kasuto
kadin-gozuyle-liriya-lee
Liriya Lee
kadin-gozuyle-pinar-derin-gencer
Pınar Derin Gencer
kadin-gozuyle-servet-deniz
Servet Deniz
kadin-gozuyle-sevinc-dogu-yilmaz
Sevinç Doğu Yılmaz
kadin-gozuyle-ulku-aydin
Ülkü Aydın

Adres:  Galerie Neuf
9 Rue Gustave Simon 54000
Nancy/ France

*Başlık fotoğrafı: Servet Deniz